Dengeyi Etkileyen Faktörler: Le Chatelier Sorgulama Deneyi
11. Sınıf Kimya Anadolu Lisesi · 19. hafta okul temelli planlama etkinliği · Araştırma ve gözlem · 2 ders saati
- Sınıf: 11. sınıf (Lise)
- Ders: Kimya Anadolu Lisesi
- Hafta: 19. hafta (18–22 Ocak 2027)
- Ünite/Tema: Çeşitlilik
- Konu: Dengeyi Etkileyen Faktörler (Derişim, Hacim, Basınç, Sıcaklık ve Katalizör)
- Öğrenme çıktısı: KİM.11.2.5. Dengeye etki eden faktörleri bilimsel sorgulayabilme
- OTP çalışma türü: Araştırma ve gözlem
- Süre: 2 ders saati (80 dakika)
Etkinliğin özeti
Öğrenciler “Çeşitlilik” ünitesinde güvenli bir renkli denge sistemi (karbondioksit-su-karbonik asit dengesinin kırmızı lahana göstergesiyle izlenmesi ya da öğretmen gösterimli demir(III)-tiyosiyanat sistemi) üzerinde derişim, sıcaklık ve basınç değişikliklerinin etkisini sınar. Gruplar her değişiklikten önce Le Chatelier ilkesine göre tahmin yapar, renk değişimini gözlemler ve tahminleriyle karşılaştırarak dengenin kaymasını bilimsel olarak sorgular.
Durum ve ihtiyaç analizi
Öğrenciler Le Chatelier ilkesini ezberlemekte, denge sisteminin dış etkilere tepkisini gözlemle sorgulama deneyimine sahip değildir.
Öğrenciler kimyasal denge üzerine tahmin yapma, deneyle sınama ve dengeyi etkileyen faktörleri kanıtla sorgulama yetkinliği kazanır.
Hedef çıktılar
- Denge sistemine dış etki uygulanmadan önce Le Chatelier ilkesiyle tahmin yapar (FBAB6, KB2.11).
- Derişim, sıcaklık ve basınç değişikliklerini deneyle sınar (FBAB7).
- Renk değişiminden dengenin kayma yönüne çıkarım yapar (FBAB8).
- Dengeye etki eden faktörleri bilimsel olarak sorgular (KİM.11.2.5, FBAB13).
- Doğal dengelere (okyanus asitlenmesi) ilişkin bağlantı kurar (OB8.1).
Hedeflenen beceri, eğilim ve değerler
- Alan becerileri: FBAB13 — Dengeyi etkileyen faktörleri bilimsel olarak sorgular.; FBAB6 — Denge kayması için hipotez kurar.; FBAB7 — Değişkenleri değiştirerek deney yapar.; FBAB8 — Renk değişiminden dengenin kayma yönüne çıkarım yapar.
- Kavramsal beceriler: KB2.11 — Gözleme dayalı tahmin yapar.; KB2.19 — Tahmin ile gözlem arasındaki tutarlılığı denetler.
- Eğilimler: E3.4 — Tahminini deneyle sınar.; E3.8 — Sistem hakkında anlamlı sorular sorar.
- Sosyal-duygusal beceriler: SDB2.2 — Deneyi ekibiyle yapar.
- Değerler: D16 — Laboratuvar güvenliğine uyar.; D6 — Gözlemleri olduğu gibi raporlar.
- Okuryazarlık becerileri: OB8.1 — Okyanus asitlenmesi gibi doğal dengeleri kavrar.
Etkinliğin akışı
| Aşama | Süre | Açıklama |
|---|
| Denge sistemi | 15 dk | Kırmızı lahana göstergeli karbonatlı su sistemi tanıtılır; dengenin tepkimesi yazılır. |
| Tahmin ve deney | 35 dk | Gruplar ısıtma, soğutma, kapağı açma (basınç) ve karbonat ekleme (derişim) için tahmin yapar ve dener. |
| Gösterim | 15 dk | Öğretmen güvenlik önlemleriyle ikinci bir renkli denge sistemini gösterir. |
| Sorgulama | 15 dk | Tahmin-gözlem tablosu karşılaştırılır; okyanus asitlenmesi bağlantısı tartışılır. |
Materyaller
Kırmızı lahana göstergesi · Maden suyu · Isıtma ve buz banyosu · Karbonat · Koruyucu gözlük ve eldiven
Etkinliklerin OTP haftaları, özetleri, hedef becerileri ve dakikalı akışı herkese açıktır. Uygulama adımları, dereceli puanlama anahtarı, değerlendirme, öz yansıtma ve sonuç bölümlerini içeren tam OTP raporu okulunuz, adınız ve müdürünüzün adıyla Pro üyelere Word ve PDF olarak hazırlanır.
OTP raporu nasıl hazırlanır?
- Durum ve ihtiyaç analizi: sınıfın ve okulun ihtiyacı belirlenir.
- Planlama, tasarım ve hazırlık: etkinlik, süre, materyal ve öğrenci görevleri planlanır.
- Eylem ve süreç yönetimi: etkinlik öğrenci merkezli yöntemlerle uygulanır.
- Yansıtma ve değerlendirme: çıktılar ölçülür, öğretmen öz yansıtması ve sonuç yazılır.
11. Sınıf Kimya Anadolu Lisesi 19. hafta okul temelli planlama · 11. Sınıf Kimya Anadolu Lisesi — bütün OTP haftaları
Okul Temelli Planlama · Yıllık planlar · Günlük planlar · Öğretmen Araçları · evrakburada ana sayfa