Kâğıt Şeritlerden Kesir Duvarı ve Karşılaştırma Oyunu
5. Sınıf Matematik · 29. hafta okul temelli planlama etkinliği · Proje · 2 ders saati
- Sınıf: 5. sınıf (Ortaokul)
- Ders: Matematik
- Hafta: 29. hafta (29 Mart – 2 Nisan 2027)
- Ünite/Tema: Sayılar ve Nicelikler (2)
- Konu: Kesirlerin Karşılaştırılması
- Öğrenme çıktısı: MAT.5.1.4. Farklı gösterimlerle ifade edilen kesirlerin karşılaştırılmasına yönelik çıkarım yapabilme
- OTP çalışma türü: Proje
- Süre: 2 ders saati (80 dakika)
Etkinliğin özeti
Öğrenciler eş uzunluktaki kâğıt şeritleri katlayarak yarımdan onda bire kadar birim kesirlerin yer aldığı bir “kesir duvarı” oluşturur. Duvarı kullanarak birim kesirleri, paydaları eşit ve farklı kesirleri karşılaştırır; ardından hazırladıkları kartlarla “Hangisi Büyük?” oyunu oynayarak karşılaştırma stratejilerini gerekçelendirirler.
Durum ve ihtiyaç analizi
Kesirlerin karşılaştırılmasında öğrenciler sıklıkla payları ya da paydaları bağımsız tam sayılar gibi ele almakta, birim kesirlerde paydanın artmasının kesri küçülttüğünü kavramakta güçlük çekmektedir. Hazır görsellerle yapılan çalışmalar öğrencinin kesri kendisinin üretmesine imkân vermemektedir. Bu nedenle öğrencilerin katlayarak kendi kesir modellerini oluşturduğu, somuttan soyuta ilerleyen ve oyunla pekişen bir etkinliğe ihtiyaç duyulmuştur.
Öğrenciler kendi ürettikleri bir modeli araç olarak kullanma ve bir stratejiyi arkadaşlarına açıklama yetkinliği kazanır. Oyun sırasında kurallara uyma, kazanma ve kaybetmeyi olgunlukla karşılama gibi sosyal beceriler gelişir.
Hedef çıktılar
- Eş uzunluktaki şeritleri katlayarak birim kesirleri modeller (MAB3.1).
- Kesir duvarını kullanarak birim kesirleri karşılaştırır ve sıralar (MAT.5.1.4, MAB3.2).
- Paydaları eşit, payları eşit ve her ikisi de farklı olan kesirleri farklı gösterimlerle karşılaştırır (MAT.5.1.4).
- Kesirleri yarım ile karşılaştırarak kıyaslama stratejisi kullanır (KB2.5, MAB1).
- Karşılaştırma kararlarını oyunda gerekçelendirir (KB2.18).
- Oyun kurallarına uyarak adil biçimde puanlama yapar (SDB3.1, D1).
Hedeflenen beceri, eğilim ve değerler
- Alan becerileri: MAB3.1 — Katlanmış şeritlerle birim kesirleri ve diğer kesirleri modeller.; MAB3.2 — Kesir duvarındaki parçaları karşılaştırarak kesirlerin büyüklüğünü değerlendirir.; MAB1 — Paydası büyüyen birim kesrin neden küçüldüğünü parça sayısıyla gerekçelendirir.; MAB5.1 — Kendi ürettiği kesir duvarını karşılaştırma aracı olarak kullanır.
- Kavramsal beceriler: KB2.5 — Kesirleri yarımdan büyük ve küçük olanlar diye sınıflandırır.; KB2.9 — Payları eşit kesirlerde paydası küçük olanın büyük olduğunu genelleştirir.; KB2.18 — Oyunda verdiği kararı arkadaşlarıyla tartışarak savunur.
- Eğilimler: E2.5 — Karşılaştırma oyununa istekle katılır.; E3.8 — Beklenmedik sonuçlar karşısında “Neden?” sorusunu sorar.
- Sosyal-duygusal beceriler: SDB3.1 — Oyun kurallarına uyum sağlar.; SDB1.2 — Oyunda kaybettiğinde duygularını düzenler.
- Değerler: D1 — Oyunda puanları doğru ve adil biçimde hesaplar.; D14 — Arkadaşının açıklamasını sözünü kesmeden dinler.
- Okuryazarlık becerileri: OB4.2 — Kesir duvarındaki görsel ilişkileri yorumlar.
Etkinliğin akışı
| Aşama | Süre | Açıklama |
|---|
| Bütünü tanıma | 10 dk | Her öğrenciye eş uzunlukta, farklı renklerde on kâğıt şerit verilir. Öğretmen ilk şeridin “bir bütün” olduğunu vurgular. |
| Kesir duvarını katlama | 25 dk | Öğrenciler şeritleri ikiye, üçe, dörde … ona katlayıp kat yerlerini çizer, her parçaya birim kesrini yazar ve şeritleri alt alta yapıştırarak kesir duvarını oluşturur. |
| Duvarla keşif | 15 dk | Öğrenciler duvara bakarak “1/3 mü büyük 1/5 mi?”, “2/3 mü büyük 3/4 mü?” sorularını yanıtlar; birim kesirlerde ve payları eşit kesirlerde kuralları keşfeder. |
| Hangisi Büyük? oyunu | 20 dk | Çiftler, önceden hazırlanmış kesir kartlarından ikişer kart çeker; büyük kesri söyleyen ve gerekçesini duvar ya da yarım stratejisiyle açıklayan oyuncu puan alır. |
| Strateji paylaşımı | 10 dk | Oyunda kullanılan stratejiler (aynı payda, aynı pay, yarımla kıyaslama, sayı doğrusu) tahtada listelenir. |
Materyaller
Eş uzunlukta renkli kâğıt şeritler (her öğrenciye 10 adet) · Yapıştırıcı ve A4 karton · Kesir oyun kartları · Puan tablosu · Eşit aralıklı işaretli yardım şeritleri
Etkinliklerin OTP haftaları, özetleri, hedef becerileri ve dakikalı akışı herkese açıktır. Uygulama adımları, dereceli puanlama anahtarı, değerlendirme, öz yansıtma ve sonuç bölümlerini içeren tam OTP raporu okulunuz, adınız ve müdürünüzün adıyla Pro üyelere Word ve PDF olarak hazırlanır.
OTP raporu nasıl hazırlanır?
- Durum ve ihtiyaç analizi: sınıfın ve okulun ihtiyacı belirlenir.
- Planlama, tasarım ve hazırlık: etkinlik, süre, materyal ve öğrenci görevleri planlanır.
- Eylem ve süreç yönetimi: etkinlik öğrenci merkezli yöntemlerle uygulanır.
- Yansıtma ve değerlendirme: çıktılar ölçülür, öğretmen öz yansıtması ve sonuç yazılır.
Bu haftanın diğer etkinlikleri
5. Sınıf Matematik 29. hafta okul temelli planlama · 5. Sınıf Matematik — bütün OTP haftaları
Okul Temelli Planlama · Yıllık planlar · Günlük planlar · Öğretmen Araçları · evrakburada ana sayfa