Tarihe Atılan İmza: Atatürk Belgeselini Çözümlüyoruz
7. Sınıf Türkçe · 9. hafta okul temelli planlama etkinliği · Okuma etkinliği · 2 ders saati
- Sınıf: 7. sınıf (Ortaokul)
- Ders: Türkçe
- Hafta: 9. hafta (9–13 Kasım 2026)
- Ünite/Tema: Bir Hilal Uğruna
- Konu: Millî Mücadele Millî Egemenlik Atatürk Kahramanlık Sınıflandırma Metin Yapıları Düşünceyi Geliştirme Yolları Söz Sanatları Medya İçerikleri Derin Anlam İkna Etme Teknikleri MUSTAFA 1881-1920 TARİHE ATILAN İMZA
- Öğrenme çıktısı: T.D.7.2. Dinlemede/izlemede strateji ve yöntem seçimlerini yönetebilme a) Dinleme/izleme şekli (etkileşimli veya etkileşimsiz), amacı, ilgi ve ihtiyaçları; materyalin özellikleri ve etkinliğin süresi doğrultusunda kullanacağı strateji ve yöntemleri seçer. b) Seçimleri üzerinde zamana veya üst bilişsel izlemeye bağlı düzenlemeler yapar. T.D.7.3. Dinleyeceğinin/izleyeceğinin içeriğine yönelik tahminde bulunabilme a) Dinleyeceğinin/izleyeceğinin başlık, görsel ve/veya belirli bir bölümünden hareketle içerikle ilgili ipuçlarını belirleyip ön bilgileriyle ilişkilendirir. b) İçerik veya sonraki bölümlerle ilgili mantıklı tahminde bulunur. c) Tahmininin doğruluğunu kontrol edip yargıya ulaşır. T.D.7.14. Bilgilendirici metinlerde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme a) Metin yapısından hareketle önemli bilgileri belirler. b) Belirlenen bilgilerin birbirleriyle ilişkisini ortaya koyar. T.D.7.17. Bilgilendirici metinde düşünceyi geliştirme yollarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme a) Dinlediğinde/izlediğinde başvurulan düşünceyi geliştirme yollarını belirler. b) Belirlediği düşünceyi geliştirme yollarının birbirleriyle ve dinledikleriyle/izledikleriyle ilişkisini ortaya koyar. T.D.7.18. Dinlediğindeki/izlediğindeki söz sanatlarını belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme a) Dinlediğindeki/izlediğindeki söz sanatlarını belirler. b) Dinlediğinin/izlediğinin anlatımıyla söz sanatlarının ilişkisini ortaya koyar. T.D.7.20. Dinlediğinden/izlediğinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme a) Dinlediğinin/izlediğinin anahtar söz varlığı unsurlarını belirler. b) Belirlenen söz varlığı unsurlarının anlam ilişkilerini inceler. T.D.7.24. Medya içeriğini değerlendirebilme a) Medya içeriğiyle ilgili bir norm belirler. b) Belirlediği norma göre medya içeriğinde inceleme yapar. c) İnceleme sonuçlarını belirlediği normla karşılaştırır. ç) Karşılaştırma sonucundan hareketle bir yargıya ulaşır. T.D.7.27. Dinleme/izleme sürecine yönelik öz yansıtma yapabilme/kendini uyarlayabilme a) Dinleme/izleme sürecindeki güçlü ve gelişmeye açık yönlerini gerekçelendirerek kendisini değerlendirir. b) Deneyimlediği süreçteki gelişmeye açık yönlerini destekleyecek tedbirler alıp güçlü yönlerini sonraki çalışmalara aktararak dinleyici/izleyici kimliğinin gelişimine yön verir. T.O.7.2. Okumada strateji ve yöntem seçimlerini yönetebilme a) Faaliyetin amacını, ilgi ve ihtiyaçlarını, materyalin özelliklerini, süre ve bilgiye erişim olanaklarını analiz ederek görüş oluşturur. b) Analiz sonuçları doğrultusunda okurken kullanacağı strateji ve yöntemleri seçer ve seçimleri üzerinde zamana veya üst bilişsel izlemeye bağlı düzenlemeler yapar. T.O.7.6. Görselle iletilen anlamı belirleyebilme a) Görseldeki unsurlardan hareketle anlama ilişkin ipuçlarını bulup ön bilgileriyle bağlantı kurar. b) Görselde doğrudan ve/veya örtük olarak iletilen mesajı belirler. c) Gerektiğinde, görselle iletilen mesaja uygun tepkiyi verir. T.O.7.7. Metnin derin anlamını belirlemeye yönelik basit çıkarımlar yapabilme a) Metnin sınırlı bir bölümünden ve görselden kanıt toplayıp ön bilgileriyle ilişkilendirir. b) İlişkilendirmeden hareketle çıkarım yapar. c) Bir yargıya vararak gerektiğinde tepki verir. T.O.7.8. Metnin derin anlamını belirlemeye yönelik üst düzey çıkarımlar yapabilme a) Metnin bütününden ve görsellerden kanıt toplayıp ön bilgileriyle ilişkilendirir. b) İlişkilendirmeden hareketle çıkarım yapar. c) Bir yargıya vararak gerektiğinde tepki verir. T.O.7.14. Bilgilendirici metinlerde metin yapılarından hareketle önemli bilgileri belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme a) Metin yapısından hareketle önemli bilgileri belirler. b) Belirlenen bilgilerin birbiriyle ilişkisini ortaya koyar. T.O.7.15. Bilgilendirici metinde anahtar kelimeleri belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme a) Metnin içeriğini yansıtan anahtar kelimeleri belirler. b) Anahtar kelimelerin metinle ilişkisini ortaya koyar. T.O.7.20. Metinde kullanılan ikna etme tekniklerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme a) Yazarın başvurduğu ikna etme tekniklerini belirler. b) Belirlediği ikna etme tekniklerinin birbirleriyle ve metinle ilişkisini ortaya koyar. T.O.7.28. Okuma sürecine yönelik öz yansıtma yapabilme/kendini uyarlayabilme a) Okuma sürecindeki güçlü ve gelişmeye açık yönlerini gerekçelendirerek kendisini değerlendirir. b) Deneyimlediği süreçteki gelişmeye açık yönlerini destekleyecek tedbirler alıp güçlü yönlerini sonraki çalışmalara aktararak okur kimliğinin gelişimine yön verir. T.K.7.1. Konuşma sürecini yönetebilme a) Konuşmayı başlatma, sürdürme, sonlandırmayla ilgili selam, hitap ve sonlandırma ifadelerini kullanır. b) Uygun zamanda söz alır/verir. c) Olay, konu, durum, problem vb. ile ilgili anlaşılmayan noktaları açıklığa kavuşturmak için herhangi bir yönlendirmenin etkisinde kalmadan soru sorar. ç) Kendisine yöneltilen soruları cevaplar. T.K.7.5. Konuşmasında uygun tepki verebilme a) İletinin hedef kitlesi, içerik ve yapısını (konusunu, ana fikrini, amacını, yapı ve dil özelliklerini vb.) çözümler. b) Çözümlediği verileri kullanarak vereceği dönütü (nasıl cevap verileceği, hangi bilgi ve gerekçelerin kullanılacağı vb.) belirler. c) Yorum ve değerlendirmelerini yansıtan tepki verir. T.K.7.7. Yaratıcı konuşma yapabilme a) Konuşmasında tema, karakter ve olay örgülerini farklı açılardan ele alır. b) Deneyim ve gözlemlerini hayal gücüyle birleştirerek konuşmasını zenginleştirir. c) Farklı anlatı yapılarını kullanır. ç) Özgün çözüm, karakter ve diyaloglar üretir. T.K.7.8. Hazırlıksız konuşma yapabilme a) Hazırlıksız konuşma öncesinde çıkış noktası ve ön yaşantılarından hareketle kısa süreli zihinsel planlama yapar. b) Doğaçlama yoluyla bağlama uygun konuşma yapar. c) Konuşmasını konu odağı çerçevesinde sonlandırır. T.K.7.9. Konuşmasında sesini uygun şekilde kullanabilme a) Nefesini doğru ayarlar. b) Kelimeleri doğru telaffuz eder. c) Sesin şiddetini ayarlar. ç) Doğru vurgu ve tonlamayla konuşur. T.K.7.13. Konuşmasında sınıflandırma yapabilme a) Sınıflandırma yapacağı unsurları ve ölçütleri belirler. b) Unsurları, belirlediği ölçütlere göre ayırır. c) Ayrılan unsurları ayırt edici özelliklerden hareketle tasnif eder. ç) Tasniflerini (gerekli durumlarda grafik, tablo, görsel vb. ile destekleyerek) konuşmasında kullanır. T.K.7.22. Konuşmasını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme a) Kullanacağı söz varlığı unsurlarını aralarındaki anlam ilişkilerini dikkate alarak belirler. b) Aynı anlamı farklı söz varlığı unsurlarıyla (eş ve yakın anlamlı kelime, zıt anlamlı ve eş sesli kelime, çağrıştırdığı kelime; atasözü, deyim, kalıp söz, terim, ikileme, pekiştirme) ifade eder. c) Söz varlığı unsurlarını bağlama uygun kullanır. T.K.7.26. Konuşma sürecine yönelik öz yansıtma yapabilme/kendini uyarlayabilme a) Konuşma sürecindeki güçlü ve gelişmeye açık yönlerini gerekçelendirerek kendisini değerlendirir. b) Deneyimlediği süreçteki gelişmeye açık yönlerini destekleyecek tedbirler alıp güçlü yönlerini sonraki çalışmalara aktararak konuşan kimliğinin gelişimine yön verir. c) Konuşmalarından oluşan ürün ve seçki dosyası (ses kaydı, konuşma metni, sunum videosu, çoklu medya ögeleri vb.) oluşturur. T.Y.7.3. Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme a) Yazma amacına uygun paragraf türünü seçer. b) Yazma amacına uygun metin yapısını seçer. T.Y.7.4. Yazılı üretim ve yazılı etkileşiminde ön bilgilerinden yararlanabilme a) Konuyla ilgili ön bilgilerini (gözlem, anı, deneyim, güncel olay, haber vb.) belirler. b) Ön bilgilerini yazma konusuyla ilişkilendirir. c) Belirlediği ön bilgileri yazısına aktarır. T.Y.7.5. Yazılı etkileşiminde uygun tepki verebilme a) İletinin hedef kitlesi, içerik ve yapısını (konusunu, ana fikrini, amacını, yapı ve dil özelliklerini vb.) çözümler. b) Çözümlediği verileri kullanarak vereceği dönütü (nasıl cevap verileceği, hangi bilgi ve gerekçeler kullanılacağı vb.) belirler. c) Kişisel yorum ve değerlendirmelerini yansıtan tepki verir. T.Y.7.10. Yazısında sınıflandırma yapabilme a) Sınıflandırma yapacağı unsur ve ölçütleri belirler. b) Unsurları, belirlediği ölçütlere göre ayırır. c) Ayrılan unsurları ayırt edici özelliklerden hareketle tasnif eder. ç) Tasniflerini (gerekli durumlarda grafik, tablo, görsel vb. ile destekleyerek) yazısında kullanır. T.Y.7.21. Yazım kuralları ve noktalama işaretlerini uygulayabilme a) Yazım kurallarını uygular. b) Noktalama işaretlerini uygun biçimde kullanır. T.Y.7.22. Yazma sürecine yönelik öz yansıtma yapabilme/kendini uyarlayabilme a) Yazma sürecindeki güçlü ve gelişmeye açık yönlerini gerekçelendirerek kendisini değerlendirir. b) Deneyimlediği süreçteki gelişmeye açık yönlerini destekleyecek tedbirler alıp güçlü yönlerini sonraki çalışmalara aktararak yazar kimliğinin gelişimine yön verir. c) Yazılarından oluşan ürün ve seçki dosyası (sözlük, günlük, anı, gezi, şiir, alıntılar seçkisi, atasözü ve deyim vb.) oluşturur.
- OTP çalışma türü: Okuma etkinliği
- Süre: 2 ders saati (80 dakika)
Etkinliğin özeti
10 Kasım haftasında öğrenciler Atatürk'ün 1881-1920 yıllarını anlatan bir belgesel bölümünü ve “Tarihe Atılan İmza” metnini izler/dinler. Dinlemeden önce başlık ve görsellerden tahminde bulunur, bilgilendirici metnin yapısından önemli bilgileri belirler, düşünceyi geliştirme yollarını ve söz sanatlarını çözümler ve öğrendikleri yeni sözcüklerle bir “Atatürk zaman şeridi” hazırlarlar.
Durum ve ihtiyaç analizi
Öğrenciler Atatürk'ün hayatını tarih bilgisi olarak bilse de bu bilgileri sunan metinlerin yapısını, ikna edici ve etkileyici dil özelliklerini çözümlemekte zorlanmaktadır.
Öğrenciler dinleme stratejisi seçme, tahmin, bilgilendirici metni çözümleme ve söz varlığını geliştirme yetkinliği kazanır.
Hedef çıktılar
- Dinleme stratejisini ve yöntemini amaca uygun seçer (T.D.7.2).
- Başlık ve görsellerden içeriği tahmin eder (T.D.7.3, KB2.11).
- Bilgilendirici metindeki önemli bilgileri metin yapısından belirler (T.D.7.14).
- Düşünceyi geliştirme yollarını ve söz sanatlarını çözümler (T.D.7.17, T.D.7.18).
- Söz varlığını geliştirir ve zaman şeridinde kullanır (T.D.7.20, TAB4.2).
Hedeflenen beceri, eğilim ve değerler
- Alan becerileri: TAB1.1 — Dinleme stratejisini amaca uygun seçer.; TAB1.2 — Bilgilendirici metnin anlamını oluşturur.; TAB4.2 — Zaman şeridi için bilgi cümleleri yazar.
- Kavramsal beceriler: KB2.11 — Başlık ve görsellerden içeriği tahmin eder.; KB2.4 — Metni yapısına göre çözümler.
- Eğilimler: E1.1 — Atatürk'ün gençlik yıllarını merak eder.; E3.6 — Metindeki düşünceyi geliştirme yollarını analiz eder.
- Sosyal-duygusal beceriler: SDB2.2 — Zaman şeridini grubuyla hazırlar.
- Değerler: D19 — Atatürk'e ve millî mücadeleye bağlılık duyar.; D3 — Atatürk'ün çalışkanlığını örnek alır.
- Okuryazarlık becerileri: OB4.2 — Belgeseldeki görselleri yorumlar.
Etkinliğin akışı
| Aşama | Süre | Açıklama |
|---|
| Tahmin | 10 dk | Belgesel başlığı ve dört görsel gösterilir; öğrenciler içeriği tahmin eder. |
| İzleme ve not | 25 dk | Öğrenciler tarih-olay not alma yöntemini seçer; belgesel ve metin izlenir/dinlenir. |
| Çözümleme | 25 dk | Metindeki tanımlama, örnekleme, karşılaştırma gibi düşünceyi geliştirme yolları ve söz sanatları işaretlenir; yeni sözcükler belirlenir. |
| Zaman şeridi | 20 dk | Gruplar 1881-1920 arası önemli olayları yeni sözcükleri kullanarak zaman şeridine yazar. |
Materyaller
Belgesel bölümü · Metnin seslendirmesi · Not alma şablonu · Zaman şeridi kartonu
Etkinliklerin OTP haftaları, özetleri, hedef becerileri ve dakikalı akışı herkese açıktır. Uygulama adımları, dereceli puanlama anahtarı, değerlendirme, öz yansıtma ve sonuç bölümlerini içeren tam OTP raporu okulunuz, adınız ve müdürünüzün adıyla Pro üyelere Word ve PDF olarak hazırlanır.
OTP raporu nasıl hazırlanır?
- Durum ve ihtiyaç analizi: sınıfın ve okulun ihtiyacı belirlenir.
- Planlama, tasarım ve hazırlık: etkinlik, süre, materyal ve öğrenci görevleri planlanır.
- Eylem ve süreç yönetimi: etkinlik öğrenci merkezli yöntemlerle uygulanır.
- Yansıtma ve değerlendirme: çıktılar ölçülür, öğretmen öz yansıtması ve sonuç yazılır.
7. Sınıf Türkçe 9. hafta okul temelli planlama · 7. Sınıf Türkçe — bütün OTP haftaları
Okul Temelli Planlama · Yıllık planlar · Günlük planlar · Öğretmen Araçları · evrakburada ana sayfa