Toplum ve Kültür: Mini Mahalle Etnografisi
9. Sınıf Sosyal Bilim Çalışmaları 1 · 40. hafta okul temelli planlama etkinliği · Yerel çalışma · 2 ders saati
- Sınıf: 9. sınıf (Lise)
- Ders: Sosyal Bilim Çalışmaları 1
- Hafta: 40. hafta (14–18 Haziran 2027)
- Bağlam (önceki tema): 6. Tema: Toplum ve Kültür
- OTP çalışma türü: Yerel çalışma
- Süre: 2 ders saati (80 dakika)
Etkinliğin özeti
Öğrenciler “Toplum ve Kültür” temasında bir sosyal bilimci gibi yaşadıkları mahallenin ortak alanlarını (pazar, park, cami avlusu, kahvehane önü, otobüs durağı) gözlemler. Gözlem formuna insanların etkileşimlerini, gelenek ve alışkanlıklarını kaydeder, gözlemlerini maddi ve manevi kültür ögelerine göre sınıflandırır ve “mahallemizin kültürel haritası” raporunu hazırlarlar.
Durum ve ihtiyaç analizi
Öğrenciler kültürü yalnızca geçmişe ait gelenekler olarak görmekte, gündelik yaşamda kültürün nasıl üretildiğini ve sosyal bilimlerin gözlem yöntemini bilmemektedir.
Öğrenciler katılımsız gözlem yapma, nitel verileri sınıflandırma ve gündelik yaşamdaki kültür ögelerini çözümleme yetkinliği kazanır.
Hedef çıktılar
- Gözlem sahası için hazırlık yapar (SBAB9.1).
- Mahallenin ortak alanlarında katılımsız gözlem yapar (SBAB9.2, KB2.2).
- Gözlemlerini maddi ve manevi kültür ögelerine göre sınıflandırır (KB2.5, SBAB9.4).
- Gündelik yaşamdaki kültür ögelerini çözümler (OB5.1).
- Mahallenin kültürel haritası raporunu hazırlar (SBAB9.6).
Hedeflenen beceri, eğilim ve değerler
- Alan becerileri: SBAB9.1 — Gözlem sahası için hazırlık yapar.; SBAB9.2 — Sahada gözlem yapar.; SBAB9.4 — Gözlem verilerini çözümler.; SBAB9.6 — Bulguları raporlar.
- Kavramsal beceriler: KB2.2 — Ortak alanlardaki etkileşimleri gözlemler.; KB2.5 — Gözlemleri kültür ögelerine göre sınıflandırır.
- Eğilimler: E3.5 — Farklı yaşam biçimlerine açık olur.; E3.7 — Gözlemi sistematik yürütür.
- Sosyal-duygusal beceriler: SDB2.3 — Toplumsal ilişkileri fark eder.
- Değerler: D8 — Gözlemde kişilerin mahremiyetini korur.; D14 — Farklı yaşam biçimlerine saygı gösterir.
- Okuryazarlık becerileri: OB5.1 — Kültürü gündelik yaşamda kavrar.
Etkinliğin akışı
| Aşama | Süre | Açıklama |
|---|
| Yöntem | 15 dk | Katılımsız gözlem, alan notu ve etik kurallar (fotoğraf çekmemek, kişileri tanımlamamak) tanıtılır. |
| Gözlem paylaşımı | 25 dk | Öğrenciler ders öncesinde yaptıkları gözlemlerin alan notlarını paylaşır. |
| Sınıflandırma | 20 dk | Gözlemler maddi (mekân, eşya, yemek) ve manevi (gelenek, değer, dil) kültür olarak ayrılır. |
| Rapor | 20 dk | Gruplar kültürel harita raporunu yazar. |
Materyaller
Gözlem formu · Etik kurallar kartı · Mahalle krokisi · Rapor şablonu
Etkinliklerin OTP haftaları, özetleri, hedef becerileri ve dakikalı akışı herkese açıktır. Uygulama adımları, dereceli puanlama anahtarı, değerlendirme, öz yansıtma ve sonuç bölümlerini içeren tam OTP raporu okulunuz, adınız ve müdürünüzün adıyla Pro üyelere Word ve PDF olarak hazırlanır.
OTP raporu nasıl hazırlanır?
- Durum ve ihtiyaç analizi: sınıfın ve okulun ihtiyacı belirlenir.
- Planlama, tasarım ve hazırlık: etkinlik, süre, materyal ve öğrenci görevleri planlanır.
- Eylem ve süreç yönetimi: etkinlik öğrenci merkezli yöntemlerle uygulanır.
- Yansıtma ve değerlendirme: çıktılar ölçülür, öğretmen öz yansıtması ve sonuç yazılır.
9. Sınıf Sosyal Bilim Çalışmaları 1 40. hafta okul temelli planlama · 9. Sınıf Sosyal Bilim Çalışmaları 1 — bütün OTP haftaları
Okul Temelli Planlama · Yıllık planlar · Günlük planlar · Öğretmen Araçları · evrakburada ana sayfa