Fikir Çemberi: Deneme Temalı Sokratik Tartışma
9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Anadolu Lisesi · 9. hafta okul temelli planlama etkinliği · Sosyal etkinlik · 2 ders saati
- Sınıf: 9. sınıf (Lise)
- Ders: Türk Dili ve Edebiyatı Anadolu Lisesi
- Hafta: 9. hafta (9–13 Kasım 2026)
- Ünite/Tema: 1.tema Sözün İnceliği
- Konu: KONUŞMA • Deneme türünde yazılmış metinlerden hareketle fikir geliştirme tekniklerini kullanarak bir konuşma yapabilme
- Öğrenme çıktısı: TDE3.4. Söyleyiş inceliğinin konuşmasına etkisiyle ilgili süreci değerlendirebilme
- OTP çalışma türü: Sosyal etkinlik
- Süre: 2 ders saati (80 dakika)
Etkinliğin özeti
Öğrenciler “Mutluluk ölçülebilir mi?”, “Teknoloji bizi yalnızlaştırıyor mu?” gibi deneme türüne uygun bir soru etrafında iç ve dış çember düzeninde Sokratik tartışma yapar. İç çemberdekiler görüşlerini tanımlama, örnekleme, karşılaştırma, tanık gösterme ve sayısal veriden yararlanma gibi fikir geliştirme yollarıyla destekler; dış çemberdekiler konuşmacıları izleyerek hangi fikir geliştirme yolunun kullanıldığını ve söyleyiş inceliğini gözlem formuna işler. Çemberler yer değiştirdikten sonra etkili konuşmaların ortak özellikleri çıkarılır.
Durum ve ihtiyaç analizi
Öğrenciler denemelerden hareketle fikir geliştirme tekniklerini kullanarak hazırlıklı bir konuşma yapmıştır; aynı teknikleri hazırlıksız, etkileşimli bir tartışmada kullanmak, konuşmalarını anlık olarak yönetme ve karşı görüşe saygılı yanıt verme becerilerini geliştirecektir.
Öğrenciler tartışma ortamında görüşünü fikir geliştirme yollarıyla destekleme, karşı görüşü dinleyip yanıt verme ve konuşmaları söyleyiş inceliği açısından gözlemleyip değerlendirme yetkinliği kazanır.
Hedef çıktılar
- Deneme türüne uygun bir soru hakkında görüşünü tanımlama, örnekleme, karşılaştırma, tanık gösterme ve sayısal veri gibi yollarla destekler (TAB3.2, KB2.16).
- Tartışmada söz alma, sürdürme ve bağlama kurallarına uyarak konuşmasını yönetir (TAB3.1, SDB2.1).
- Karşı görüşü dinleyerek ona saygılı ve gerekçeli yanıt verir (TAB1.2, E3.5).
- Gözlemci olarak konuşmacıların kullandığı fikir geliştirme yollarını ve söyleyiş inceliğini değerlendirir (KB2.17, TAB3.4).
- Etkili konuşmaların ortak özelliklerini çıkararak kendi konuşmasını değerlendirir (TAB3.4).
Hedeflenen beceri, eğilim ve değerler
- Alan becerileri: TAB3.1 — Tartışmada konuşmasını yönetir.; TAB3.2 — Görüşünü fikir geliştirme yollarıyla içerikleştirir.; TAB3.4 — Konuşma sürecini değerlendirir.; TAB1.2 — Konuşmacıları dinleyerek anlam oluşturur.
- Kavramsal beceriler: KB2.18 — Bir soru etrafında tartışır.; KB2.16 — Görüşünü akıl yürüterek savunur.; KB2.17 — Konuşmaları gözlem ölçütleriyle değerlendirir.
- Eğilimler: E3.5 — Farklı görüşlere açık fikirle yaklaşır.; E3.8 — Derinleştirici sorular sorar.; E1.5 — Görüşünü öz güvenle ifade eder.
- Sosyal-duygusal beceriler: SDB2.1 — Saygılı ve etkili iletişim kurar.; SDB1.2 — Karşı görüş karşısında duygusunu düzenler.
- Değerler: D14 — Farklı görüşlere saygı gösterir.; D11 — Görüşünü özgürce ve sorumlulukla ifade eder.
- Okuryazarlık becerileri: OB1.5 — Bilgiyi kullanarak eleştirel düşünür.
Etkinliğin akışı
| Aşama | Süre | Açıklama |
|---|
| Hazırlık | 10 dk | Tartışma sorusu açıklanır; öğrenciler kısa bir deneme parçası okuyup görüşleri için iki dayanak not eder. |
| Birinci çember | 25 dk | İç çember tartışır, dış çember gözlem formunu doldurur. |
| İkinci çember | 25 dk | Çemberler yer değiştirir ve tartışma yeni bir alt soruyla sürer. |
| Gözlem paylaşımı | 15 dk | Gözlemciler hangi fikir geliştirme yollarının en ikna edici olduğunu ve söyleyiş inceliğine dair gözlemlerini paylaşır. |
| Öz değerlendirme | 5 dk | Öğrenciler kendi konuşmalarını üç soruluk öz değerlendirme kartıyla değerlendirir. |
Materyaller
Kısa deneme parçası · Tartışma sorusu kartı · Fikir geliştirme yolları gözlem formu · Öz değerlendirme kartı
Etkinliklerin OTP haftaları, özetleri, hedef becerileri ve dakikalı akışı herkese açıktır. Uygulama adımları, dereceli puanlama anahtarı, değerlendirme, öz yansıtma ve sonuç bölümlerini içeren tam OTP raporu okulunuz, adınız ve müdürünüzün adıyla Pro üyelere Word ve PDF olarak hazırlanır.
OTP raporu nasıl hazırlanır?
- Durum ve ihtiyaç analizi: sınıfın ve okulun ihtiyacı belirlenir.
- Planlama, tasarım ve hazırlık: etkinlik, süre, materyal ve öğrenci görevleri planlanır.
- Eylem ve süreç yönetimi: etkinlik öğrenci merkezli yöntemlerle uygulanır.
- Yansıtma ve değerlendirme: çıktılar ölçülür, öğretmen öz yansıtması ve sonuç yazılır.
Bu haftanın diğer etkinlikleri
9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Anadolu Lisesi 9. hafta okul temelli planlama · 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Anadolu Lisesi — bütün OTP haftaları
Okul Temelli Planlama · Yıllık planlar · Günlük planlar · Öğretmen Araçları · evrakburada ana sayfa