5. Sınıf Fen Bilimleri Maarif Aylık Raporu Eylül 2026 (Word)
5. sınıf Fen Bilimleri eylül ayı Maarif Model ders raporu: Gökyüzündeki Komşularımız ve Biz teması, 3 öğrenme çıktısı (FB.5.1.1, FB.5.1.2, FB.5.1.3). Word.
| Öğrenme Alanları ve Temalar | 1. Ünite: Gökyüzündeki Komşularımız ve Biz |
|---|
| İçerik Çerçeveleri | Gökyüzündeki Komşumuz: Güneş Gökyüzündeki Komşumuz: Ay Dünya’mız ve Gökyüzündeki Komşularımız |
|---|
| Öğrenme Çıktıları | FB.5.1.1. Güneş’in yapısı ve dönme hareketi ile ilgili bilgi toplayabilme FB.5.1.2. Ay’ın özellikleri, dönme ve dolanma hareketleri ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme FB.5.1.3. Ay’ın evrelerini temsil eden bilimsel model oluşturabilme |
|---|
| Alan Becerileri | FBAB8. Bilimsel Çıkarım Yapma FBAB9. Bilimsel Model Oluşturma |
|---|
| Kavramsal Beceriler | KB2.6. Bilgi Toplama |
|---|
| Eğilimler | E2.5. Oyunseverlik E3.4. Gerçeği Arama E3.8. Soru Sorma |
|---|
| Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri | SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık) SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme) SDB2.1. İletişim SDB2.2. İş Birliği |
|---|
| Değerler | D1. Adalet D3. Çalışkanlık D6. Dürüstlük D7. Estetik D8. Mahremiyet D16. Sorumluluk D19. Vatanseverlik D20. Yardımseverlik |
|---|
| Okuryazarlık Becerileri | OB1. Bilgi Okuryazarlığı OB2. Dijital Okuryazarlık OB7. Veri Okuryazarlığı |
|---|
| Disiplinler Arası İlişkiler | Görsel Sanatlar, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi |
|---|
| Beceriler Arası İlişkiler | KB2.7. Karşılaştırma KB2.16. Muhakeme (Akıl Yürütme) (KB2.16.1. Tümevarımsal Akıl Yürütme) |
|---|
| Anahtar Kavramlar | Güneş, Ay, Ay’ın evreleri, dönme ve dolanma hareketi |
|---|
| Öğrenme Kanıtları | Öğrenme çıktılarının değerlendirilmesinde kısa cevaplı testler, yapılandırılmış grid, eşleştirme testleri, açık uçlu sorular ve performans görevleri kullanılabilir. Ayrıca ünite sürecinde ortaya çıkan öğrenci ürünleri değerlendirme amaçlı kullanılabilir. Güneş’in yapısı ve dönme hareketi ile ilgili kısa rapor, günlük, afiş ve poster şeklinde performans görevi verilebilir. Bu görevin değerlendirilmesinde analitik dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir. |
|---|
Gökyüzündeki Komşularımız ve Biz Ünitesi İşleniş Süreci
5. sınıf Fen Bilimleri dersinde eylül ayı boyunca Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin öğrenci merkezli yaklaşımıyla “Gökyüzündeki Komşularımız ve Biz” ünitesi ele alındı. Bu ünitede Güneş’in yapısı ve dönme hareketinin açıklanması, Ay’ın özellikleri, evreleri, dönme ve dolanma hareketleri ile ilgili çıkarım yapılması, Ay’ın evreleri ile ilgili model hazırlanması amaçlandı. Bunun yanı sıra Güneş, Dünya ve Ay’ın hacimsel büyüklükleri ile hareketlerini dikkate alarak model hazırlanması amaçlandı. Dünya’nın katmanları ile Güneş’in katmanları arasında yapısal olarak benzerlik kuruldu. Güneş’in de Dünya gibi katmanlardan oluştuğuna değinildi. Bir yılın 12 aydan oluştuğuna ve Ay’ın evrelerinin her ay periyodik olarak gözlemlendiğine değinildi. Öğrencilerden Güneş ile ilgili merak ettikleri soruları sormaları istendi (E3.8). Güneş’in yapısı ve hareketleri ile ilgili bilgilere ulaşmak için kullanacakları araçları belirlemeleri öğrencilerden beklendi (SDB1.2). Bu araçlar dijital içerikler, yazılı ve görsel kaynaklar olabildi. Öğrenciler bilgi toplama sürecinde okul kütüphanesi, bilgisayar laboratuvarı vb. ortamları kullandılar. Güneş’in yapısı ve dönme hareketi hakkında dijital içerikler, basılı ve görsel kaynaklar vb. yardımıyla öğrencilerden bilimsel verileri toplamaları istendi (OB7, SDB1.2). Ulaştıkları sonuçları günlük, bilgi notu, öğrenme matrisi vb. kullanarak kaydetmeleri istendi (OB7). Bilgi toplanan dijital kaynakların güvenilirliği öğrencilerle birlikte sorgulandı (OB2). Öğrencilerden Güneş lekelerini fark etmeleri beklendi. Öğrencilerden Ay ile ilgili merak ettikleri soruları sormaları istendi (E3.8). Ay’ın özellikleri ile ilgili güncel bilgiler, suyun bulunması vb. paylaşılarak öğrencilerin konuya ilişkin dikkatleri çekildi. Ay ile ilgili görseller vb. kullanılarak öğrencilerden Ay ile ilgili nitelikleri tanımlamaları istendi (E3.4). Öğrencilerin dijital içerikler, basılı kaynaklar vb. ile bilimsel gerçeği arayarak Ay’ın özellikleri, dönme ve dolanma hareketi ile ilgili verileri toplamaları sağlandı. Öğrencilerin topladıkları verileri çalışma yapraklarına kaydetmeleri sağlandı (OB7). Ay’ın dönme ve dolanma hareketleri ile yönlerini ifade etmeleri sağlandı. Dünya’dan bakıldığında Ay’ın neden hep aynı yüzünün görüldüğü ifade edildi. Öğrencilerin Ay’ın özellikleri, dönme ve dolanma hareketleri ile ilgili verileri yorumlamaları ve değerlendirmeleri sağlandı. Türk bayrağındaki Ay’ın şekli hakkında sorular sorularak öğrencilerin konuya yönelik dikkatleri çekildi (D19.2). Ay’ın farklı görünümleri ile ilgili tahmin yapmaları sağlandı. Ay’ın evreleri ve görünümlerine ilişkin tartışma yöntemi kullanıldı. Tartışma sürecinde her bir öğrencinin fikir belirtme ve karar alma hakkının olduğu belirtildi (D8.1). Öğrencilerden performans görevi olarak Ay’ı belli zaman dilimlerinde gözlemlemeleri istendi. Gözlemlerini çizmeleri veya fotoğraflamaları beklendi (D16.3). Gözlem süreci yaklaşık bir aylık süreyi kapsadı. Gözlem yapmadan önce gözlem yapılacak ortama, süresine ve zamanına karar verildi. Gözlem yapılırken uygun açık alanlar tercih edildi. Ay’ın mevcut görülen evresinin ne kadar zamanda değişeceği ve tekrar aynı evrenin ne kadar zamanda görüleceği gibi sorular sorularak tartışma ortamı oluşturuldu (E3.8). Ay boyunca yürütülen etkinliklerle FB.5.1.1, FB.5.1.2 ve FB.5.1.3 öğrenme çıktıları hedeflendi ve süreç planlandığı şekilde işletildi.
Araştırma Ödevleri ve Görevleri
Güneş’in yapısı ve dönme hareketi hakkında sınıf içi sunumlar sonucunda doğru bilgileri kaydetmeleri öğrencilerden istendi (OB1). Güneş’in yapısı ve dönme hareketi ile ilgili gerçeği arayarak çeşitli araçlarla buldukları bilgileri doğrulamaları ve kısa rapor/ günlük şeklinde performans görevi hazırlamaları öğrencilerden beklendi (E3.4, SDB1.1, D16.3). Bu performans görevindeki süreç bileşenleri analitik dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirildi. Türk-İslam bilim insanlarından Ali Kuşçu ve Cacabey hakkında öğrencilerin araştırma yapmaları sağlandı (D19.2). Ay’ın yüzeyinde Taurus (Toros) sıra dağlarına denk geldiği kraterlere verilen Türk isimleri araştırıldı. Ay takviminde dinî bayramlar ve ramazan ayının hangi gök cisimlerinin hareketlerine göre belirlendiğine yönelik araştırma yapmaları öğrencilerden istendi.
Gözlem ve Ölçme Değerlendirme
Dünya’nın yapısı, dönme ve dolanma hareketi ile ilgili öğrencilerin temel kabullere sahip olma durumları açık uçlu sorular yoluyla belirlendi. Dünya, Güneş ve Ay’ın şekli gibi temel konularda öğrencilerin temel kabullere sahip olma durumları açık uçlu sorularla belirlendi. Ayrıca ünite sürecinde ortaya çıkan öğrenci ürünleri değerlendirme amaçlı kullanıldı. Süreç boyunca öğrencilerin oyunseverlik (E2.5), gerçeği arama (E3.4) ve soru sorma (E3.8) eğilimleri ile kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2) ve iletişim (SDB2.1) becerileri gözlem formları ve kontrol listeleriyle izlendi. Değerlendirme sonuçlarına göre öğrencilere zamanında ve yapıcı geri bildirim verildi.
Zenginleştirme Çalışmaları
Ay’ın dönme ve dolanma hareketlerini içeren animasyonlar oluşturmaları sağlandı. Güneş, Dünya ve Ay modelinin dijital ortamda çizimlerinin yapılması ve imkânlar dâhilinde 3B yazıcılardan çıktılarının alınması sağlandı. On iki hayvanlı ilk Türk takvimi araştırılarak takvimin poster veya dijital içerik şeklinde oluşturmaları öğrencilerden istendi. Süper Ay ve mikro Ay kavramlarıyla ilgili araştırma görevi verildi. Araştırma görevlerinde bu kavramlara ve kavramsal yanılgılara yol açabilen ifadelere yer verildi. Ay’ın dönme ve dolanma sürelerindeki değişimin ortaya çıkarabileceği durumları araştırıp sunması öğrencilerden istendi. Müslüman bilim insanlarından Battani ve Fergani’nin Güneş’le ilgili çalışmalarını kısaca araştırmaları öğrencilerden istendi.
Destekleme Çalışmaları
Modellerin yapımında kes yapıştır, yapbozlar gibi somut materyaller kullanıldı. Güneş, Dünya ve Ay’ın birbirlerine göre hareketleri rol oynama tekniği ile yapıldı. Öğrenme güçlüğü yaşayan öğrencilerle “Gökyüzündeki Komşularımız ve Biz” temasının temel uygulamaları yavaş tempoda ve somut örneklerle tekrar edildi.
Eylül Ayı Genel Değerlendirme
Eylül ayı boyunca 5. sınıf Fen Bilimleri dersinde “Gökyüzündeki Komşularımız ve Biz” ünitesi kapsamında 3 öğrenme çıktısı (FB.5.1.1, FB.5.1.2 ve FB.5.1.3) üzerinde çalışıldı. Öğrenme sürecinde bilimsel çıkarım yapma (FBAB8) ve bilimsel model oluşturma (FBAB9) alan becerileri ön plana çıkarıldı. Etkinliklerde bilgi toplama (KB2.6) kavramsal becerileri işe koşuldu. Öğrencilerin oyunseverlik (E2.5), gerçeği arama (E3.4) ve soru sorma (E3.8) eğilimlerini destekleyen öğrenme ortamları oluşturuldu.
Programlar arası bileşenler kapsamında kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2), iletişim (SDB2.1) ve iş birliği (SDB2.2) becerileri geliştirildi. Adalet (D1), çalışkanlık (D3), dürüstlük (D6), estetik (D7) ve mahremiyet (D8) değerleri sınıf içi etkinliklerle ilişkilendirildi. Bilgi okuryazarlığı (OB1), dijital okuryazarlık (OB2) ve veri okuryazarlığı (OB7) becerilerinin gelişimi desteklendi. Görsel Sanatlar, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ile disiplinler arası ilişkiler kurularak konunun farklı boyutları ele alındı. Ay başında yapılan ön değerlendirme çalışmalarıyla öğrencilerin hazırbulunuşlukları belirlendi ve öğretim süreci buna göre düzenlendi. Gelecek ay FB.5.1.4, FB.5.2.1 ve FB.5.2.2 öğrenme çıktılarıyla sürecin devam etmesi planlandı. Bu ay yürütülen çalışmalar, öğrencilerin bütüncül gelişimini destekleyen nitelikte tamamlandı.
5. Sınıf Fen Bilimleri Maarif Aylık Raporu Eylül 2026 (Word) — belge sayfası
5. Sınıf diğer raporlar
Bütün Maarif aylık raporları · Yıllık planlar · Öğretmen Araçları