5. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Arnavutça) Maarif Aylık Raporu Eylül 2026
5. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Arnavutça) (seçmeli) eylül ayı Maarif Model ders raporu: Ben ve Sen teması, 7 öğrenme çıktısı (ARN.5.1.D–ARN.5.1.SES). Word.
| Öğrenme Alanları ve Temalar | 1. Tema: Ben ve Sen |
|---|
| İçerik Çerçeveleri | Tema: Ben ve Sen Alt Temalar Kendimi Tanıtıyorum Harfleri Tanıyorum Benim Ailem İşlevsel Cümle Yapıları Kendini Tanıtma: ʻʻUnë jam... (Ben... yım.), Ti je... (Sen...sın.), Gëzohem. (Memnun oldum.), Më vjen mirë. (Memnun oldum.)” Günlük Hayatta Sıklıkla Kullanılan Selamlaşma, Vedalaşma, Özür Dileme, Hâl Hatır Sorma: ʻʻTungjatëjeta (Selam / Merhaba), Përshëndetje (Selam / Merhaba), Mirupafshim! (Hoşça kal), Më fal! (Affedersin), Si je? (Naber / Nasılsın?)” Kendisi, Ailesi ve Yakın Çevresiyle İlgili Bilgi Sorma, Bilgi Verme: ʻʻSi e ke emrin? (Adın ne?), Ku jeton ti? (Nerede yaşıyorsun?) Unë e kam emrin... (Benim adım...dır.), Unë jetoj në lagjen... Günlük Hayatta Sıralama İfade Etme: ʻʻNë fillim… (Başlangıçta / öncelikle), pastaj… (sonra / daha sonra), më vonë… (daha sonra), në fund...(sonunda / en sonunda)” Betimlemeler Yaparak Sıfatları Kullanma: ʻʻi madhë / e madhe (büyük), i (e) vogël (küçük), i (e) lartë (yüksek), i (e) ulët (alçak), i (e) ngushtë (dar), i (e) gjerë (geniş)” Aile Bireylerini ve Çevresini Tanıtma: ʻʻEmri i babait tim është... (Babamın adı....dır.), Emri i nënës sime është... (Annemin adı...dır.), Unë kam një motër / vëlla. (Benim bir erkek kardeşim / kız kardeşim var.)” Hedef Dil Bilgisi Yapıları Şimdiki Zaman: ʻʻUnë jam… (Ben...’im.), lexoj… (Okurum...), shkoj… (giderim...)” Temel Sıfatlar: ʻʻi madhë / e madhe [büyük (metindeki biçimiyle; standart yazım çoğunlukla i madh / e madhe)], i (e) vogël (küçük), i (e) lartë (yüksek / uzun), i (e) ulët (alçak / kısa), i (e) ngushtë (dar), i (e) gjerë (geniş)” Yardımcı Fiil: ʻʻjam (olmak; -im / -sin / -dir karşılığı yardımcı fiil)”, ʻʻkam (sahip olmak; var anlamı veren yardımcı fiil)” Sesletim Günlük Yaşamda Kelime Vurgusu ve Hece Bölmesi: ʻʻNë-në, ba-ba, mi-rë-di-ta, ni-pi, te-ze…” Türkçe Alfabede Olmayan Sesler ve Telafuzları: ʻʻc, gj, sh, x, xh, dh, th, ll, rr, nj...” Hedef Sözcükler: ʻʻalfabet (alfabe), art (sanat), bukë (ekmek), celular (cep telefonu), djalë (erkek çocuk / oğlan), dhi (keçi), emër (ad / isim), ëmbëlsirë (tatlı), flutur (kelebek), libër (kitap), radio (radyo), rrugë (yol / cadde / sokak), qytet (şehir), qukapik (ağaçkakan), qilim (halı), sqep (gaga), qen (köpek), çaj (çay), cjap (teke / erkek keçi), xixë (kıvılcım), cirk (sirk), nxënës (öğrenci), thes (çuval), dhëmb (diş), gjel (horoz), tungjatjeta (merhaba), yll (yıldız), llambë (lamba), përshëndetje (selam / merhaba), mirëmbrema (iyi akşamlar), mirupafshim (hoşça kal / görüşmek üzere), gëzohem (memnun oldum / sevindim), unë (ben), ti (sen), ai [o (erkek)], ajo [o (kadın)], familje [aile (metindeki yazım; standart biçim: familje)], nëna (anne), baba (baba), vëlla (erkek kardeş), motër (kız kardeş), gjyshe (büyükanne), gjysh (büyükbaba), dajo (dayı), teze (teyze), hallë (hala), xhaxha (amca), nip (erkek torun / erkek yeğen), mbesë (kız torun / kız yeğen)" |
|---|
| Öğrenme Çıktıları | ARN.5.1.D. ʻʻBen ve Sen” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri dinleyebilme / izleyebilme-anlamlandırabilme ARN.5.1.O. ʻʻBen ve Sen” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri okuyabilme-anlamlandırabilme ARN.5.1.K. ʻʻBen ve Sen” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle konuşabilme-anlatabilme ARN.5.1.Y. ʻʻBen ve Sen” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle yazabilme-anlatabilme ARN.5.1.DBS. ʻʻBen ve Sen” temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun dil bilgisi seçebilme ve kullanabilme ARN.5.1.SÖS. ʻʻBen ve Sen” temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sözcük seçebilme ve kullanabilme ARN.5.1.SES. ʻʻBen ve Sen” temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun otomatik, otantik ve doğal sesletimi seçebilme ve kullanabilme |
|---|
| Alan Becerileri | YDAB1. Dinleme / İzleme-Anlamlandırma YDAB2. Okuma-Anlamlandırma YDAB3. Konuşma-Anlatma YDAB4. Yazma-Anlatma YDDB1. Dil Bilgisi Seçme ve Kullanma YDDB2. Sözcük Seçme ve Kullanma YDDB3. Sesletim Seçme ve Kullanma |
|---|
| Eğilimler | E1.1. Merak E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik) E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven) E2.2. Sorumluluk E2.3. Girişkenlik E2.4. Güven E3.2. Odaklanma E3.5. Açık Fikirlilik |
|---|
| Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri | SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık) SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme) SDB2.1. İletişim SDB2.2. İş Birliği SDB2.3. Sosyal Farkındalık SDB3.1. Uyum SDB3.2. Esneklik SDB3.3. Sorumlu Karar Verme |
|---|
| Değerler | D3. Çalışkanlık D4. Dostluk D6. Dürüstlük D8. Mahremiyet D12. Sabır D14. Saygı D15. Sevgi D16. Sorumluluk |
|---|
| Okuryazarlık Becerileri | OB1. Bilgi Okuryazarlığı OB2. Dijital Okuryazarlık OB4. Görsel Okuryazarlık OB5. Kültür Okuryazarlığı OB7. Veri Okuryazarlığı |
|---|
| Disiplinler Arası İlişkiler | Türkçe, Sosyal Bilgiler, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım, Görsel Sanatlar, Müzik, Fen Bilimleri, Matematik, Beden Eğitimi ve Spor, İngilizce |
|---|
| Beceriler Arası İlişkiler | KB2.2. Gözlemleme KB2.4. Çözümleme KB2.5. Sınıflandırma KB2.6. Bilgi Toplama KB2.7. Karşılaştırma KB2.10. Çıkarım Yapma KB2.11. Gözleme Dayalı Tahmin Etme KB2.12. Mevcut Bilgiye / Veriye Dayalı Tahmin Etme KB2.15. Yansıtma KB2.16. Muhakeme (Akıl Yürütme) KB2.17. Değerlendirme KB2.18. Tartışma |
|---|
| Anahtar Kavramlar | İlkeler, Öğretim sürecinde öğrencilerin kendilerini, ailelerini ve yakın çevrelerini gerçek yaşam bağlamlarında hedef dilde ifade etmelerine olanak sağlayan iletişimsel öğrenme yaşantıları oluşturulur. Öğrencilerin bireysel deneyimlerinden hareketle anlamlandırmaları, etkileşim temelli etkinliklerle sözlü ve yazılı ifade becerilerini geliştirmeleri desteklenir., Anahtar Kavramlar, aile, karşılaştırma, kişi, öz ifade, selamlaşma, sorumluluk ve planlama, tanışma, görüş ifade etme |
|---|
| Öğrenme Kanıtları | Öğrenme çıktıları; çalışma kâğıtları, kısa yazma ve konuşma uygulamaları, kontrol listeleri, gözlem formları, öğrenme günlüğü, yansıtıcı günlükler, kelime ilişkilendirme ve kümeleme etkinlikleri, zihin haritaları, öz / akran / grup değerlendirme formları, dijital üretimler (poster, video, ses kaydı vb.), performans görevleri, öğrenme duvarı veya bülten panosu çalışmaları ile değerlendirilebilir. 1. Performans Görevi: Unë jam... (Ben... ım / im) |
|---|
Ben ve Sen Teması İşleniş Süreci
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli doğrultusunda 5. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Arnavutça) dersinde eylül ayında “Ben ve Sen” teması işlendi. ʻʻBen ve Sen” teması, öğrencilerin günlük yaşamda kendilerini ve yakın çevrelerini tanıtmalarına yönelik temel iletişim becerilerini geliştirmeyi amaçladı. Tema; ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temaları etrafında yapılandırılmış olup öğrencilerin kendilerini tanıtma, selamlaşma ve vedalaşma, temel kişisel bilgilerini paylaşma, aile bireylerini tanıtma ve Arnavut alfabesinin ses ve harf özelliklerini tanıyarak hedef dilin temel yapılarını günlük yaşam bağlamında kullanmalarına odaklandı. Öğrenciler ʻʻBen ve Sen” teması kapsamında kendilerini tanıtma, alfabe, selamlaşma, ailelerini ve çevrelerini tanıtabilme başlıklarını ele alırken öğretim sürecine öğrencilerin günlük yaşam deneyimleri ve sosyal etkileşim alışkanlıkları dâhil edildi. Öğrencilerin bildikleri selamlaşma kalıpları ve aile ile çevreye ilişkin kavramsal bilgileri dikkate alınarak Arnavutçadaki temel ifadelerle kendilerini, çevrelerini ve ailelerini tanıtmaları sağlandı. Öğrenciler, dinleme / izleme-anlamlandırma etkinliklerine başlamadan önce ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temalarına ilişkin ön bilgilerini günlük yaşam deneyimleri üzerinden harekete geçirdi (E1.1, KB2.6). Öğretmen tanışma sahnesini gösteren bir görsel, aile fotoğrafı ve harf kartları sunar, öğrencilerden bu görseller hakkında konuşmalarını istti (E3.2, SDB1.1, SDB1.2). Öğrenciler selamlaşma, kendini tanıtma ve aile bireyleri ile ilgili deneyimlerini paylaştı (OB1). Böylece ARN.5.1.D, ARN.5.1.O, ARN.5.1.K, ARN.5.1.Y, ARN.5.1.DBS, ARN.5.1.SÖS ve ARN.5.1.SES öğrenme çıktılarına ulaşılmasına yönelik öğrenme yaşantıları gerçekleştirildi.
Araştırma Ödevleri ve Görevleri
Öğretmen dinleme metnini kesintisiz olarak sunar ve öğrenciler metnin genel konusunu belirlemeye çalıştı (E3.2, SDB2.3). İçeriğin genel konusunu ʻʻtanışma ve kendini tanıtma” olarak ifade eden öğrenciler bu süreçte metindeki temel unsurları fark ederler (OB5, KB2.6, KB2.12). Öğretmen, öğretim sürecinin başından itibaren ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temalarına yönelik okuma ve anlama sürecine hazırlanmaları için öğrencilere alt temalara ilişkin görseller, başlıklar ve anahtar kelimeler sundu (E3.2, OB4). Öğrenciler ilgili metnin genel konusunu kendini tanıtma ve aileyi tanıtma olarak ifade etti (E3.2, SDB1.2, OB1, KB2.17). Metin inceleme sürecinde öğrenciler, farklı metinlerdeki ifadeleri karşılaştırır ve bu ifadeleri isim, köken ve duygu durumu gibi özelliklerine göre sınıflandırır (KB2.5, KB2.7). Öğrenme sürecinde öğrenciler, sık kullanılan cümle kalıplarını ve kalıp ifadeleri öğrenerek tipik iletişim durumlarına hazırlandı ve diyaloglarda hangi bilgileri aktaracaklarını planlar (E3.5, KB2.11).
Gözlem ve Ölçme Değerlendirme
Öğrencilerden ʻʻSi e ke emrin? (erkek / genel biçim) / vjeçe je? (Nereye gidiyorsun?), Ku jeton? (Nerede yaşıyorsun?), Çfarë po bën? (Ne yapıyorsun?)” gibi yönlendirici sorular yoluyla kısa betimlemeler yapmaları istendi. Bu süreçte öğrencilerin temel zaman ifadelerini kullanma düzeyi, kendilerini ve çevrelerini tanımlama becerisi ve bunları düzen içerisinde yapabilmelerine ilişkin hazır bulunuşluk düzeyleri gözlendi. Gözlem sonucunda öğretmen, öğrencilerin hazır bulunuşluk seviyesini dikkate alarak etkinliklerin kapsamını, içerik yoğunluğunu ve ilerleme hızını düzenledi. Bu süreçte öğrencilerden kendilerini cümlelerle tanıtmaları ve alfabedeki harfleri kullanarak isimlerini doğru şekilde ifade etmeleri beklendi. Hazırlık aşamasında öğrenciler, öğretmen rehberliğinde ʻʻUnë jam… (Ben...’im.), Emri im është… (Benim adım... / Adım...), Unë jetoj… (Ben...’de yaşıyorum.)” gibi temel kalıpları tekrar edebildi ve örnek tanıtım ifadelerini inceledi. Süreç boyunca öğrencilerin merak (E1.1), kendine inanma (E1.4) ve kendine güvenme (E1.5) eğilimleri ile kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2) ve iletişim (SDB2.1) becerileri gözlem formları ve kontrol listeleriyle izlendi. Ölçme sonuçları öğrencilerle paylaşılarak öz düzenleme becerilerinin gelişimi desteklendi.
Zenginleştirme Çalışmaları
Öğrenciler, kendilerini ve ailelerini gösteren görseller (aile ağacı, birey görselleri vb.), poster hazırladı ve bu posterlerini sundu. Sunumlarında yalnızca kendilerini tanıtmakla kalmaz, aynı zamanda aile bireylerini tanıtarak aralarındaki ilişkileri ifade ettiler. Öğrencilerden ʻʻUnë quhem… (Benim adım... / Ben... diye adlandırılırım.), Kam një motër… (Bir kız kardeşim var...), Familja ime… (Benim ailem...)” gibi temel ifadelerin yanı sıra aile bireylerini karşılaştırmaları veya nitelik belirtmeleri de beklendi. "Familja ime është.... (Benim ailem...) Unë jetoj me... (Ben... ile birlikte yaşıyorum.)". Sunum sürecinde öğrenciler, görsellerden yararlanarak konuşmalarını yapılandırdı ve 3-4 cümlelik bütünlüklü bir anlatım oluşturur. Sunumlar kısa bir diyalog veya soru-cevap şeklinde de zenginleştirdi. Öğrenciler gruplar hâlinde çalışarak kendileri ve aileleri hakkında mini röportaj gerçekleştirdi. Bu süreçte öğrenciler, yalnızca soru-cevap yapmakla kalmaz, aynı zamanda elde ettikleri bilgileri anlamlandırarak yeniden ifade ettiler. (Adın nedir?), Sa vjeç / vjeçe je?
Destekleme Çalışmaları
Öğrencilere ülkeler, diller, meslekler ve yiyeceklere ait kısa ve açık cümleler ile bu cümleleri temsil eden görseller karışık olarak sunuldu. (Bu ülkede Arnavutça konuşulur.), Më pëlqen pica. (Pizzayı severim / Pizza hoşuma gider.), Ky është një qytet i madh. (Bu büyük bir şehirdir.)" Öğrencilerden bu cümleleri uygun görsellerle eşleştirmeleri istendi. Etkinlik ilerledikçe yalnızca bire bir eşleştirme değil benzer görseller arasından doğru olanı seçme gibi dikkat gerektiren görevler de eklendi. Böylece etkinlik yalnızca tanıma değil aynı zamanda üretim boyutuna da taşındı. Bu süreç, öğrencilerin hem sözcük bilgisini hem de temel cümle yapılarını pekiştirmelerini sağladı. Öğrencilere tema ile ilgili yarım bırakılmış cümleler sunuldu ve bu cümleleri uygun sözcüklerle tamamlamaları istendi. (...hoşuma gider. /... severim.), pica (pizza), supa (çorba), buka (ekmek), Në këtë vend flitet… (Bu ülkede... konuşulur.) Kjo është më … se ajo.
Eylül Ayı Genel Değerlendirme
Eylül ayında 5. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Arnavutça) dersinde “Ben ve Sen” teması çerçevesinde 7 öğrenme çıktısı (ARN.5.1.D–ARN.5.1.SES) ele alındı. Öğrenme sürecinde dinleme / izleme-anlamlandırma (YDAB1), okuma-anlamlandırma (YDAB2), konuşma-anlatma (YDAB3) ve yazma-anlatma (YDAB4) alan becerileri ön plana çıkarıldı. Öğrencilerin merak (E1.1), kendine inanma (E1.4), kendine güvenme (E1.5) ve sorumluluk (E2.2) eğilimlerini destekleyen öğrenme ortamları oluşturuldu.
Programlar arası bileşenler kapsamında kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2), iletişim (SDB2.1) ve iş birliği (SDB2.2) becerileri geliştirildi. Etkinliklerde çalışkanlık (D3), dostluk (D4), dürüstlük (D6), mahremiyet (D8) ve sabır (D12) değerleri ön plana çıkarıldı. Bilgi okuryazarlığı (OB1), dijital okuryazarlık (OB2), görsel okuryazarlık (OB4) ve kültür okuryazarlığı (OB5) becerilerinin gelişimi desteklendi. Türkçe, Sosyal Bilgiler, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım, Görsel Sanatlar, Müzik, Fen Bilimleri, Matematik, Beden Eğitimi ve Spor, İngilizce ile disiplinler arası ilişkiler kurularak konunun farklı boyutları ele alındı. Ön değerlendirme sonuçları dikkate alınarak etkinlikler öğrencilerin hazırbulunuşluk düzeylerine göre farklılaştırıldı. Gelecek ay ARN.5.2.D, ARN.5.2.O ve ARN.5.2.K öğrenme çıktılarıyla sürecin devam etmesi planlandı. Bu ay yürütülen çalışmalar, öğrencilerin bütüncül gelişimini destekleyen nitelikte tamamlandı.
5. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Arnavutça) Maarif Aylık Raporu Eylül 2026 — belge sayfası
5. Sınıf diğer raporlar
Bütün Maarif aylık raporları · Yıllık planlar · Öğretmen Araçları