5. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Lazca) Maarif Aylık Raporu Ekim 2026
5. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Lazca) (seçmeli) ekim ayı Maarif Model ders raporu: Okulda İlk Günüm teması, 7 öğrenme çıktısı (LAZ.5.1.D–LAZ.5.1.SES). Word.
| Öğrenme Alanları ve Temalar | 1. Tema: Okulda İlk Günüm |
|---|
| İçerik Çerçeveleri | Tema: Okulda İlk Günüm
Alt Temalar
Selamlaşma ve vedalaşma
Tanışma ve kendini tanıtma
Kişisel Bilgiler
İşlevsel Cümle Yapıları
Selamlaşma ve Vedalaşma İfadeleri Kullanma: "Xela Ǩaoba!, Ǩaite bidzirat!"
Hâl Hatır Sorma ve Cevap Verme: "Muç̌ ore?, Vrosi bore."
İsim Sorma ve Söyleme: "Ma mu cemozun?, Si mu cegozun?, Him mu cozun?", "Ma Tena cemozun., Si Teona cegozun., Him Şana cozun."
Memleket Sorma ve Söyleme: "Ma sonuri vore?, Si sonuri ore?, Him sonuri on?"
Bildiği ve Konuşabildiği Dilleri Söyleme: "Ma Lazuri miçkin, Si Turkuri isinapam."
Yaşadığı Yeri Söyleme: "Ma Arkabis psikidur."
Yaş Sorma ve Söyleme: "Ma naǩu tzaneri vore?, Si naǩu tzaneri ore?, Him naǩu tzaneri on?"
Onay ve Ret İfadeleri Kullanma: "Ho!, Var!" Basit Diyaloglar Kurma: "Xela Ǩaoba! Ma Tena cemozun. Si mu cegozun? – Ma Teona ce mozun. Si sonuri ore? – Ma Atinuri vore." Hedef Dil Bilgisi Yapıları– İsim Söyleme İfadeleri: "Ma … cemozun., Si … cegozun., Him … cozun."– Soru Yapıları: "Mu?, Naǩu ?, Sonuri ?, İsinapami?, So?, Gişǩuni?"
Anlık Durum ve Eylem İfade Eden Yapılar: "Cemodzun, visinapam, mişǩun, pskidur, vore, ore, on"– Sayılar (1–20): "Ar, jur, sum, otxo, xut, aşi, şkit, ovro, çxoro, vit, viťoar, viťocur, viťosum, viťootxo, viťoxut, viťoaşi, viťoşkit, viťoovro, viťoçxoro, eçi"
Olumlu ve Olumsuz İfadeler: "Ho, var"– Basit Bağlaç Kullanımı: "Do"
Sesletim
Lazcaya Özgü Seslerin Telaffuzu: "ç̌ , ǩ, p̌, q, ť, x, dz, ts, tz"
Farklı Seslerin Kelime İçinde Kullanımı: "ç̌ aç̌ a, ǩinçi, p̌ip̌eri, quci, ťoroci, xe, dzemuri, tsxeni, tzitzila"
Hedef Sözcükler xela ǩaoba, ǩaite bidzirat, muç̌ o re, vrosi bore, ma, si, him, cemozun, visinapam, mişkun, psikidur, sonuri, naǩu, tzaneri, atinuri, ar, jur, sum, otxo, xut, aşi, şkit, ovro, çxoro, vit, viťoar, viťocur, viťosum, viťootxo, viťoxut, viťoaşi, viťoşkit, viťoovro, viťoçxoro, eçi, ho, var. |
|---|
| Öğrenme Çıktıları | LAZ.5.1.D. "Okulda İlk Günüm" temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifade leri dinleyebilme / izleyebilme-anlamlandırabilme
LAZ.5.1.O. "Okulda İlk Günüm" temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri okuyabilme-anlamlandırabilme
LAZ.5.1.K. "Okulda İlk Günüm" temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle konuşabilme-anlatabilme
LAZ.5.1.Y. "Okulda İlk Günüm" temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifade lerle yazabilme-anlatabilme
LAZ.5.1.DBS. "Okulda İlk Günüm" temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun dil bilgisi seçebilme-kullanabilme
LAZ.5.1.SÖS. "Okulda İlk Günüm" temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sözcük seçebilme-kullanabilme
LAZ.5.1.SES. "Okulda İlk Günüm" temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sesletimi seçebilme-kullanabilme |
|---|
| Alan Becerileri | YDAB1. Dinleme / İzleme-Anlamlandırma
YDAB2. Okuma-Anlamlandırma
YDAB3. Konuşma-Anlatma
YDAB4. Yazma-Anlatma
YDDB1. Dil Bilgisi Seçme-Kullanma
YDDB2. Sözcük Seçme-Kullanma
YDDB3. Sesletim Seçme-Kullanma |
|---|
| Eğilimler | E1.1. Merak
E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven)
E2.1. Empati
E2.3. Girişkenlik
E2.4. Güven
E2.5. Oyunseverlik, E3.2.Odaklanma
E3.8. Soru Sorma |
|---|
| Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri | SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık)
SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme)
SDB2.1. İletişim
SDB2.2. İş Birliği
SDB2.3. Farkındalık
SDB3.1. Uyum |
|---|
| Değerler | D4. Dostluk
D8. Mahremiyet
D10. Mütevazılık
D12. Sabır
D14. Saygı
D15. Sevgi
D16. Sorumluluk |
|---|
| Okuryazarlık Becerileri | OB1. Bilgi Okuryazarlığı
OB2. Dijital Okuryazarlık
OB4. Görsel Okuryazarlık
OB5. Kültür Okuryazarlığı |
|---|
| Disiplinler Arası İlişkiler | Türkçe, Sosyal Bilgiler, Matematik, Görsel Sanatlar, Müzik, Yabancı Dil, Fen Bilimleri, Beden Eğitimi ve Spor, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım |
|---|
| Beceriler Arası İlişkiler | KB2.2. Gözlemleme
KB2.3. Özetleme
KB2.5. Sınıflandırma
KB2.6. Bilgi Toplama
KB2.7. Karşılaştırma
KB2.8. Sorgulama
KB2.11. Gözleme Dayalı Tahmin Etme
KB2.14. Yorumlama |
|---|
| Anahtar Kavramlar | dil, hâl hatır, iletişim, isim, kişisel bilgi, Lazca, memleket, selamlaşma, ses, tanışma, telaffuz, yaş |
|---|
| Öğrenme Kanıtları | Öğrenme çıktıları; çalışma kâğıtları, kısa yazma ve konuşma uygulamaları, kontrol lis teleri, gözlem formları, öğrenme günlüğü, yansıtıcı günlükler, kelime ilişkilendirme ve kümeleme etkinlikleri, zihin haritaları, öz / akran / grup değerlendirme formları, dijital üretimler (poster, video, ses kaydı), performans görevleri, öğrenme duvarı veya bülten panosu çalışmaları ile değerlendirilebilir.
1. Performans Görevi: Kendimi Tanıtıyorum |
|---|
Okulda İlk Günüm Teması İşleniş Süreci
5. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Lazca) dersinde eylül ayında başlanan “Okulda İlk Günüm” teması üzerindeki çalışmalara ekim ayında devam edildi. Önceki ayda kazanılan bilgi ve beceriler kısa bir tekrar ve soru-cevap çalışmasıyla pekiştirildikten sonra yeni öğrenme çıktılarına geçildi. "Okulda İlk Günüm" temasına yönelik dinleme / izleme-anlamlandırma süreci; öğrencilerin okul ortamına ilişkin önceki deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla selamlaşma, vedalaşma, tanışma, kendini tanıtma ve kişisel bilgileri paylaşma durumlarını yansıtan görseller üzerinden başlatıldı (E1.1, SDB1.1, OB4, KB2.2). Sınıfa giriş, öğretmenle karşılaşma, arkadaşlarla tanışma, kendini tanıtma, soru-cevap yoluyla iletişim kurma gibi durumları içeren görseller incelenerek "Kimler karşılaşıyor?", "Birbirlerine ne söylüyor olabilirler?", "Nasıl tanışıyorlar?", "Adını nasıl söylüyor olabilir?", "Nereli olduğunu nasıl ifade ediyor ola bilir?", "Sen ilk gün kendini nasıl tanıtırsın?" gibi sorulara yönelik düşünceler oluşturuldu (E3.8, SDB2.1, KB2.8). Öğrenciler, kendi okul yaşantılarından örnekler vererek görsel lerdeki unsurlar ile kendi deneyimleri arasında temel ilişkiler kurar (E1.5, E3.2, SDB1.2, KB2.2) ve dinleyecekleri / izleyecekleri içerik hakkında tahminlerde bulundu (KB2.11). Kısa bir ses kaydı, video veya selamlaşma, vedalaşma, tanışma, kendini tanıtmaya yönelik basit diyaloglardan kesitler sunularak öğrencilerin görsel ve işitsel ipuçlarına dayana rak içerik hakkında tahminlerini geliştirmeleri sağlandı (SDB2.1, OB2, KB2.8). Böylece LAZ.5.1.D, LAZ.5.1.O, LAZ.5.1.K, LAZ.5.1.Y, LAZ.5.1.DBS, LAZ.5.1.SÖS ve LAZ.5.1.SES öğrenme çıktılarına ulaşılmasına yönelik öğrenme yaşantıları gerçekleştirildi.
Araştırma Ödevleri ve Görevleri
Performans görevi sonunda öğrenci ler hazırladıkları videoları sınıf ortamında paylaştı. Performans görevi; öğrencilerin hedef kelime ve ifadeleri doğru ve bağlama uygun kullanmaları, anlaşıldı ve doğru telaffuz etmeleri, kendilerini akı cı bir şekilde ifade edebilmeleri, öğrendikleri kalıpları doğru kullanmaları ve görev süreci ne aktif katılım sağlamaları ölçütlerine göre analitik / bütüncül dereceli puanlama anah tarı ile değerlendirildi. Öğrencilerden okulda ilk tanışma durumunu temel alarak kendilerini tanıttıkları bir çalışma hazırlamaları istendi. Bu kapsamda öğrencilerin ad, yaş ve memleket bilgilerini içeren bir "Kendimi Tanıtıyorum" posteri oluşturmaları beklendi. Ayrıca öğrencilerden etkileşimli tahta üzerinden sunulan dijital içerikleri dinleyerek ve izleyerek edindikleri ifadeleri anlamlandırmaları, bu ifadeleri kendi cümleleriyle yeniden ifade etmeleri ve basit soru-cevap yapılarıyla iletişim kurmaları beklendi. Bu performans görevi kontrol listeleri, gözlem formları, dereceli puanlama anahtarları, öz / akran / grup değerlendirme formları ile değerlendirildi.
Gözlem ve Ölçme Değerlendirme
Bu kapsamda öğrencilerin selamlaşma ve kendini tanıtma ifadelerini kullanarak adını, yaşını ve memleketini ifade etmeleri beklendi. Öğrencilerin öğrendikleri temel kalıpları kullanarak kendilerini sözlü olarak ifade etmeleri ve dili doğal bir iletişim aracı olarak kullanmaları desteklendi. Süreç boyunca öğrencilerin merak (E1.1), kendine güvenme (E1.5) ve empati (E2.1) eğilimleri ile kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2) ve iletişim (SDB2.1) becerileri gözlem formları ve kontrol listeleriyle izlendi. Ölçme sonuçları öğrencilerle paylaşılarak öz düzenleme becerilerinin gelişimi desteklendi.
Zenginleştirme Çalışmaları
Ardından öğrencilerden yanlış kullanılan selamlaşma ifadelerini uygun olanlarla değiştirmeleri, eksik veya hatalı verilen kişisel bilgileri (isim, yaş, memleket) doğru biçimde düzenlemeleri ve diyalogu anlamlı ve akıcı bir tanışma konuşması hâline getirmeleri istendi. Öğrencilerden aynı duruma uygun en az iki farklı tanışma diyaloğu oluşturmaları istendi. Öğrenciler kendilerini tanıtmak yerine bir arkadaşını tanıtacak şekilde diyalogu yeniden düzenledi. Diyaloga yeni sorular ekleyerek konuşmayı genişletip resmî ve samimi olma durumlarına göre iki farklı diyalog oluşturdu. Daha sonra öğrenciler oluşturdukları diyalogları bir arkadaşıyla canlandırdı. Öğrenciler yaptıkları değişiklikleri açıklayarak hangi ifadeyi neden değiştirdiklerini ifade edebildi.
Destekleme Çalışmaları
Öğrenme sürecinde desteğe ihtiyaç duyan öğrenciler için konular somut örnekler ve görsel materyallerle yeniden ele alındı. Akran desteği ve birebir rehberlikle bu öğrencilerin temel öğrenme çıktılarına ulaşmaları desteklendi. LAZ.5.1.SES “"Okulda İlk Günüm" temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sesletimi…” öğrenme çıktısında zorlanan öğrenciler için çıktı küçük basamaklara ayrılarak somut örnekler ve akran desteğiyle yeniden çalışıldı.
Ekim Ayı Genel Değerlendirme
Ekim ayı boyunca 5. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Lazca) dersinde “Okulda İlk Günüm” teması kapsamında 7 öğrenme çıktısı (LAZ.5.1.D–LAZ.5.1.SES) üzerinde çalışıldı. Öğrenme sürecinde dinleme / izleme-anlamlandırma (YDAB1), okuma-anlamlandırma (YDAB2), konuşma-anlatma (YDAB3) ve yazma-anlatma (YDAB4) alan becerileri ön plana çıkarıldı. Öğrencilerin merak (E1.1), kendine güvenme (E1.5), empati (E2.1) ve girişkenlik (E2.3) eğilimlerini destekleyen öğrenme ortamları oluşturuldu.
Programlar arası bileşenler kapsamında kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2), iletişim (SDB2.1) ve iş birliği (SDB2.2) becerileri geliştirildi. Etkinliklerde dostluk (D4), mahremiyet (D8), mütevazılık (D10), sabır (D12) ve saygı (D14) değerleri ön plana çıkarıldı. Bilgi okuryazarlığı (OB1), dijital okuryazarlık (OB2), görsel okuryazarlık (OB4) ve kültür okuryazarlığı (OB5) becerilerinin gelişimi desteklendi. Türkçe, Sosyal Bilgiler, Matematik, Görsel Sanatlar, Müzik, Yabancı Dil, Fen Bilimleri, Beden Eğitimi ve Spor, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım ile disiplinler arası ilişkiler kurularak konunun farklı boyutları ele alındı. Eylül ayında edinilen öğrenmeler bu ayın etkinlikleri için ön bilgi olarak kullanıldı ve süreç kesintisiz biçimde sürdürüldü. Gelecek ay LAZ.5.2.D, LAZ.5.2.O ve LAZ.5.2.K öğrenme çıktılarıyla sürecin devam etmesi planlandı. Sonuç olarak ekim ayında planlanan öğrenme yaşantıları Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin ilke ve hedeflerine uygun şekilde gerçekleştirildi.
5. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Lazca) Maarif Aylık Raporu Ekim 2026 — belge sayfası
5. Sınıf diğer raporlar
Bütün Maarif aylık raporları · Yıllık planlar · Öğretmen Araçları
evrakburada