6. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) Maarif Aylık Raporu Ekim 2026
6. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) (seçmeli) ekim ayı Maarif Model ders raporu: Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın) teması, 7 öğrenme çıktısı.…
| Öğrenme Alanları ve Temalar | 1. Tema: Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın) |
|---|
| İçerik Çerçeveleri | Tema: “Merhaba, Başlıyoruz” (Silav, Em Dest Pê Dikin)
Alt Temalar
1. Alfabe ve Sesler (Alfabe û Deng)
2. Sayılar (Hejmar)
3. Selamlaşma, Tanışma ve Vedalaşma (Silavdayîn, Hevnasîn û Xatirxwestin)
İşlevsel Cümle Yapıları
1. Selamlaşma ve Vedalaşma (Resmî ve Samimi Hitaplar)
Samimi: Merheba, tu çawa yî? Ez baş im, tu çawa yî?
Resmî / Çoğul: Hûn çawa ne? Em baş in, spas dikin.
Karşılama / Uğurlama: Bi xêr hatî / hatin. Li ser çavan. Bi xatirê te / we, oxir be.
Zamanlı Selamlar: Beyanî baş, êvar baş, şev baş
2. Kendini ve Başkasını Tanıtma (Genişletilmiş)
Kişisel Bilgi: Navê min ... ye, ez ji ... me.
Ez ... salî me. Yaşam Alanı: Ez li ... dijîm, em li taxa ... dimînin. Başkasını Tanıtma: Ev hevalê / hevala min e. Navê wî / wê ... ye. Ew ji ... ye.
3. Soru Sorma ve Cevap Verme
Kimlik: Navê te çi ye?
Yer / Zaman: Tu li ku dijî? Tu ji ku yî?
Sayısal: Tu çend salî yî? Pola te kîjan e?
4. Sayılar ve Eğitim Bilgileri
Eğitim: Ez diçim pola şeşan. Ez di pola şeşan da dixwînim.
Sayılar: Sayıların 20-100 arası kullanımı (Örnek: Ez duwazdeh salî me. Bavê min çil û du salî ye.)
5. Tanımlama ve İşaret Etme
Ev pirtûka min e . Ev pênûsa min e. Ev xwendingeha me ye. Ev pola me ye. Ez di vê polê de dixwînim.
Kişi: Ev hevalê min ê polê ye.
Duygu, Durum ve Meslek İfadeleri
Durum: Ez baş im. Ez bi nasîna te kêfxweş bûm.
Kimlik: Ez xwendekar im. Ew mamoste ye.
Hedef Dil Bilgisi Yapıları
1. Kişi Zamirleri
Yalın Zamirler: Ez, tu, ew, em, hûn, ew.
Bükümlü Zamirler: Min, te, wî / wê, me, we, wan
2. Şimdiki Zaman Fiil Çekimleri
Okul ve Günlük Rutin: Ez diçim pola şeşan.
3. Olumlu ve Olumsuz Cümleler
Durum: Ez baş im.
Kimlik: Ez xwendekar im.
Eylem: Ez dersê dixwînim.
4. Soru Yapıları
Temel Sorular: Kî, çi, çima, kîjan, çawa?
Kişisel Sorular: Navê te çi ye? Tu ji ku yî?
5. “Olmak” Fiilinin Kullanımı
Meslek ve Durum: Ez xwendekar im. Ew mamoste ye.
6. Sahiplik Yapıları / Eril ve Dişil Ayrımı
Eril: Navê min, hevalê min
Dişil: Pirtûka min, hevala min, pola min
Sesletim
1. Temel Ünlü ve Ünsüz Sesler
Ünlüler: Sekiz temel ünlünün (a, e, ê, i, î, o, u, û) kısa ve uzun değerleri üzerinde durulur. Özellikle birbirine yakın seslerin (e-ê, i-î) kelime anlamını nasıl değiştirdiği (Mînak: ser - baş / sêr - sihir) fark ettirilir.
Ünsüzler: 31 harflik alfabedeki tüm ünsüzlerin doğru telaffuzu pekiştirilir.
2. Farklı ve Kritik Seslerin Sesletimi
Odak Sesler: ê, q, w, x, xw.
Uygulama: Bu seslerin sadece tanınması değil, kelime içindeki konumuna göre (başta, ortada, sonda) doğru çıkarılması sağlanır. Örnek: Xwendekar (Öğrenci), Qehwe (Kahve), Welat (Vatan).
Ayırt Etme: Türkçede olmayan bu seslerin artikülasyon noktaları (gırtlak ve dudak pozisyonları) üzerinde durulur.
3. Vurgu, Tonlama ve Ezgi
Cümle Vurgusu: Basit cümlelerde vurgunun genellikle fiil üzerinde olduğunu fark etme.
Tonlama: Soru cümlelerindeki yükselen tonlama ile olumlu / olumsuz cümlelerdeki düşen tonlamayı ayırt edebilme ve doğru uygulama. Mînak: “Tu tî yî?” (Susadın mı? - Soru tonu) vs. “Tu tî yî.” (Susadın. - Bilgi tonu).
4. Akıcılık ve Otomatikleştirme
Diyalog Tekrarı: Günlük yaşam senaryolarını içeren kısa diyalogların, doğal bir konuşma hızında ve doğru vurguyla tekrar edilmesi.
Bağlamsal Kullanım: Hedef kelimelerin farklı cümle yapıları içinde taklit yoluyla akıcılığının sağlanması.
5. Sesletim ve Yazım İlişkisi
Ses-Harf Eşleşmesi: Kurmanccanın “yazıldığı gibi okunan” yapısını kavrama.
Yazım Kuralları: Ses değişimlerinin yazıya nasıl yansıdığını fark etme.
Dikkat: Yazılışı aynı olup okunuşu farklılaşan temel yapıların telaffuzuna yönelik kulak dolgunluğu oluşturma.
Dilin ses, alfabe ve dil bilgisi yapısına ilişkin kazanılan doğru farkındalık, dinleme, konuşma, okuma ve yazma becerilerinin bütüncül gelişimini sağlayan ve dili işlevsel kılan temel unsurdur. Sayılar ve iletişim kalıplarının sosyal bağlama uygun kullanımı, bireyin kendini etkili ifade etmesini desteklerken kültürel değerleri tanıma, aidiyet duygusu geliştirme ve dili amacına uygun bilinçle kullanma becerisini güçlendirir. |
|---|
| Öğrenme Çıktıları | KUR.6.1.D. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri dinleyebilme / izleyebilme-anlamlandırabilme
KUR.6.1.O. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri okuyabilme-anlamlandırabilme
KUR.6.1.K. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle konuşabilme-anlatabilme.
KUR.6.1.Y. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle yazabilme-anlatabilme
KUR.6.1.DBS. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun dil bilgisi seçebilme-kullanabilme
KUR.6.1.SÖS. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sözcük seçebilme-kullanabilme
KUR.6.1.SES. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sesletimi seçebilme-kullanabilme |
|---|
| Alan Becerileri | YDAB1. Dinleme / İzleme-Anlamlandırma
YDAB2. Okuma-Anlamlandırma
YDAB3. Konuşma-Anlatma
YDAB4. Yazma-Anlatma
YDDB1. Dil Bilgisi Seçme-Kullanma
YDDB2. Sözcük Seçme-Kullanma
YDDB3. Sesletim Seçme-Kullanma |
|---|
| Kavramsal Beceriler | KB2.2. Gözlemleme
KB2.5. Sınıflandırma
KB2.7. Karşılaştırma
KB2.8. Sorgulama
KB2.10. Çıkarım Yapma
KB2.11. Gözleme Dayalı Tahmin Etme
KB2.12. Mevcut Bilgiye / Veriye Dayalı Tahmin Etme
KB2.13. Yapılandırma
KB2.14. Yorumlama
KB2.15. Yansıtma
KB2.16. Muhakeme (Akıl Yürütme) |
|---|
| Eğilimler | E1.1. Merak
E1.3. Azim ve Kararlılık
E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik)
E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven)
E2.1. Empati
E2.2. Sorumluluk
E2.3. Girişkenlik
E2.5. Oyunseverlik
E3.1. Muhakeme
E3.2. Odaklanma
E3.7. Sistematiklik
E3.8. Soru Sorma |
|---|
| Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri | SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık)
SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme)
SDB1.3. Kendine Uyarlama (Öz Yansıtma)
SDB2.1. İletişim
SDB2.2. İş Birliği
SDB2.3. Sosyal Farkındalık
SDB3.1. Uyum |
|---|
| Değerler | D3. Çalışkanlık
D5. Duyarlılık
D8. Mahremiyet
D11. Özgürlük
D12. Sabır
D14. Saygı
D16. Sorumluluk |
|---|
| Okuryazarlık Becerileri | OB1. Bilgi Okuryazarlığı
OB2. Dijital Okuryazarlık
OB4. Görsel Okuryazarlık
OB5. Kültür Okuryazarlığı |
|---|
| Disiplinler Arası İlişkiler | Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri, Sosyal Bilgiler, İngilizce, Görsel Sanatlar, Müzik, Beden Eğitimi ve Spor, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım |
|---|
| Anahtar Kavramlar | dil, harf, Kurmancca, Kurmancca alfabesi, Kurmancca dersi, okul, saygı, sayı, selamlaşma, ses, sınıf sıra sayıları, tanışma, tanıtma |
|---|
| Öğrenme Kanıtları | Dinleme / izleme-anlamlandırma ve okuma-anlamlandırma becerilerine ait öğrenme çıktılarına ulaşılıp ulaşılmadığını belirlemek amacıyla öz bildirim çalışmaları yaptırılabilir. Öğrencilerin akıcı ve doğru okuma becerilerindeki gelişimi, gözlem formları ile izlenebilir ve öğrencilere düzenli geri bildirim verilebilir. Öğrencilerin dinleyecekleri / izleyecekleri veya okuyacakları metnin içeriğine yönelik tahminde bulunabilmelerini desteklemek amacıyla sözcük ilişkilendirme ve kelime kümeleme etkinlikleri ile zihin haritaları kullanılabilir.
Konuşma-anlatma becerilerine ait öğrenme çıktıları kısa konuşma uygulamaları, diyalog çalışmaları, canlandırma etkinlikleri ve çeşitli performans görevleri ile değerlendirilebilir. Bu süreçte öğretmen, kontrol listeleri kullanarak öğrencinin gelişimini izleyebilir. Konuşma ve yazma becerilerine yönelik çalışmalar sırasında öğrencilerin düşüncelerini yapılandırmalarını desteklemek amacıyla kavram haritaları, zihin haritaları ve çalışma kâğıtları kullanılabilir. Yazma-anlatma becerilerinin değerlendirilmesinde kısa yazma çalışmaları, cümle ve paragraf yazma etkinlikleri ile öğrenme günlüğü ve yansıtıcı günlükler kullanılabilir. Yazılı üretim sürecinde, öğrencilerin kendi tahminlerinden yararlanabilmeleri için eşleştirme ve kavram ilişkilendirme görevleri uygulanabilir. |
|---|
Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın) Teması İşleniş Süreci
Eylül ayında başlanan “Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın)” teması ekim ayında da sürdürüldü. Önceki ayda kazanılan bilgi ve beceriler kısa bir tekrar ve soru-cevap çalışmasıyla pekiştirildikten sonra yeni öğrenme çıktılarına geçildi. Ay boyunca yürütülen etkinliklerle KUR.6.1.D, KUR.6.1.O, KUR.6.1.K, KUR.6.1.Y, KUR.6.1.DBS, KUR.6.1.SÖS ve KUR.6.1.SES öğrenme çıktıları hedeflendi ve süreç planlandığı şekilde işletildi.
Araştırma Ödevleri ve Görevleri
Sunum sırasında “Ev hevalê / hevala min e (Bu arkadaşımdır.)” veya “Ev birayê / xwişka min e (Bu kardeşimdir.)” gibi ifadelerle eril (-ê) ve dişil (-a) tamlama yapılarını doğru kullanarak üçüncü şahısları tanıtır. Performans görevi; hedef sözcüklerin doğru ve bağlama uygun kullanımı, temel dil bilgisi yapılarını işlevsel biçimde kullanabilme, yazılı ve / veya anlaşılırlığı, iletişim amacına uygun ifade kullanımı ile göreve katılım, çaba ve süreç içindeki ilerleme gibi ölçütleri içeren analitik / bütüncül dereceli puanlama anahtarı veya gözlem formu ile değerlendirildi. Performans görevi sürecinde öğrencilerin sürece daha aktif katılmalarını desteklemek amacıyla öz veya akran değerlendirme formlarına da yer verildi. Öğrenciler grup içinde selamlaşma, tanışma ve vedalaşma ifadelerini içeren bir diyalog kurar; Kurmanccada kullanılan sesleri ve sayıları belirler, bu unsurları sınıflandırır ve ortak bir sözlü sunum hazıdılar (KB2.5, KB2.13, SDB2.2). Ayrıca verilen yazma görevinin ne olduğu, ne yazılacağı ve nasıl yazılacağının genel olarak anlaşılması desteklenir (OB4, KB2.2). sesler, sayı adları; selamlaşma, tanışma ve vedalaşma bildiren ifadeler içeren kısa yazılı model metinler sunuldu (E3.2, SDB2.1). Yazma görevinin yapılandırılması sağlandı.
Gözlem ve Ölçme Değerlendirme
0-100 arası sayıların günlük yaşamdaki işlevselliğini pekiştirmek için bir kantin fiyat listesi oluşturuldu. Öğrenciler “Nan: 10 lîre. (Ekmek 10 lira.)” veya “Av: 5 lîre. (Su 5 lira.)” gibi örnekler üzerinden sayıları telaffuz ederek basit alışveriş diyalogları kurar. Sayıların onluk sistemdeki (bîst û yek, sî û pênc...) doğru yazımı ve ritmik söylenmesi değerlendirildi. Süreç boyunca öğrencilerin merak (E1.1), azim ve kararlılık (E1.3) ve kendine inanma (E1.4) eğilimleri ile kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2) ve kendine uyarlama (SDB1.3) becerileri gözlem formları ve kontrol listeleriyle izlendi. Elde edilen veriler doğrultusunda öğrenme eksikleri belirlenerek bireysel geri bildirimler verildi.
Zenginleştirme Çalışmaları
Konuyu hızlı kavrayan öğrencilere “Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın)” temasıyla ilgili ileri düzey araştırma ve üretim görevleri verildi. Bu öğrencilerden öğrendiklerini farklı bağlamlara aktaran özgün ürünler hazırlamaları ve sınıfla paylaşmaları istendi. Bu ay KUR.6.1.D ““Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri dinleyebilme /…” öğrenme çıktısında hedefe hızla ulaşan öğrencilere çıktıyı farklı bağlamlarda uygulayabilecekleri ileri düzey görevler verildi. KUR.6.1.O ““Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri…” öğrenme çıktısı kapsamında bu öğrencilerden özgün bir ürün hazırlayıp sınıfla paylaşmaları istendi.
Destekleme Çalışmaları
Bu etkinlik, öğrencilerin kelime ve ek yapılarını cümle bağlamında doğru bir şekilde yerleştirmelerini ve yazma pratiği kazanmalarını sağlar. KUR.6.1.SES ““Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun…” öğrenme çıktısında zorlanan öğrenciler için çıktı küçük basamaklara ayrılarak somut örnekler ve akran desteğiyle yeniden çalışıldı.
Ekim Ayı Genel Değerlendirme
Ekim ayı boyunca 6. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) dersinde “Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın)” teması kapsamında 7 öğrenme çıktısı (KUR.6.1.D–KUR.6.1.SES) üzerinde çalışıldı. Öğrenme sürecinde dinleme / izleme-anlamlandırma (YDAB1), okuma-anlamlandırma (YDAB2), konuşma-anlatma (YDAB3) ve yazma-anlatma (YDAB4) alan becerileri ön plana çıkarıldı. Etkinliklerde gözlemleme (KB2.2), sınıflandırma (KB2.5), karşılaştırma (KB2.7) ve sorgulama (KB2.8) kavramsal becerileri işe koşuldu. Öğrencilerin merak (E1.1), azim ve kararlılık (E1.3), kendine inanma (E1.4) ve kendine güvenme (E1.5) eğilimlerini destekleyen öğrenme ortamları oluşturuldu.
Programlar arası bileşenler kapsamında kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2), kendine uyarlama (SDB1.3) ve iletişim (SDB2.1) becerileri geliştirildi. Etkinliklerde çalışkanlık (D3), duyarlılık (D5), mahremiyet (D8), özgürlük (D11) ve sabır (D12) değerleri ön plana çıkarıldı. Bilgi okuryazarlığı (OB1), dijital okuryazarlık (OB2), görsel okuryazarlık (OB4) ve kültür okuryazarlığı (OB5) becerilerinin gelişimi desteklendi. Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri, Sosyal Bilgiler, İngilizce, Görsel Sanatlar, Müzik, Beden Eğitimi ve Spor, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım ile disiplinler arası ilişkiler kurularak konunun farklı boyutları ele alındı. Önceki ayın öğrenme çıktılarıyla bu ayın çıktıları arasında bağlantı kurularak öğrenmelerin kalıcılığı desteklendi. Gelecek ay KUR.6.2.D, KUR.6.2.O ve KUR.6.2.K öğrenme çıktılarıyla sürecin devam etmesi planlandı. Bu ay yürütülen çalışmalar, öğrencilerin bütüncül gelişimini destekleyen nitelikte tamamlandı.
6. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) Maarif Aylık Raporu Ekim 2026 — belge sayfası
6. Sınıf diğer raporlar
Bütün Maarif aylık raporları · Yıllık planlar · Öğretmen Araçları
evrakburada