7. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) Maarif Aylık Raporu Ekim 2026
7. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) (seçmeli) ekim ayı Maarif Model ders raporu: Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın) teması, 7 öğrenme çıktısı.…
| Öğrenme Alanları ve Temalar | 1. Tema: Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın) |
|---|
| İçerik Çerçeveleri | Tema: “Merhaba, Başlıyoruz” (Silav, Em Dest Pê Dikin)
Alt Temalar
1. Alfabe ve Sesler (Alfabe û Deng)
2. Sayılar (Hejmar)
3. Selamlaşma, Tanışma ve Vedalaşma (Silavdayîn, Hevnasîn û Xatirxwestin)
İşlevsel Cümle Yapıları
1.Selamlaşma ve Vedalaşma (Resmî ve Samimi Hitaplar) Samimi: Merheba, tu çawa yî? Ez baş im, tu jî baş î? Resmî / Çoğul: Hûn çawa ne? Em baş in, spas dikin. Karşılama / Uğurlama: Bi xêr hatî / hatin. Ser seran, ser çavan. Bi te / we, oxir be. Zamanlı Selamlar: Beyanî baş, êvar baş, şev baş.
2. Kendini ve Başkasını Tanıtma (Genişletilmiş) Kişisel Bilgi: Navê min ... ye, ez ji ... me. Ez ... salî me. Yaşam Alanı: Ez li ... dijîm, em li taxa ... dimînin. Başkasını Tanıtma: Ev hevalê / hevala min e. Navê wî / wê ... ye. Ew ji ... ye.
3. Soru Sorma ve Cevap Verme (Bağlam Genişletme) Kimlik: Navê we çi ye? Yer / Zaman: Tu li ku dijî? Sayısal: Tu çend salî yî? Pola te kîjan e? Eğitim: Ez diçim pola heftan. Ez di pola heftan de dixwînim. Sayılar: Sayıların 100-1000 arası ve sıra sayılarının kullanımı
4. Tanımlama ve İşaret Etme Nesne: Ev pirtûka min e. Ev pênûsa min e. Mekân: Ev xwendingeha me ye, ev pola me ye. Kişi: Ev hevalê min ê polê ye. Duygu, Durum ve Meslek İfadeleri Durum: Ez îro pir baş im. Kimlik: Ez xwendekar im, ew mamoste ye, em kurmancca hîn dibin.
Hedef Dil Bilgisi Yapıları
1. Kişi Zamirleri (Cînavk) Yalın Zamirler: Ez, tu, ew, em, hûn, ew
2. Bükümlü Zamirler: Min, te, wî / wê, me, we, wan
3. Şimdiki Zaman Fiil Çekimleri
4. Okul ve Günlük Rutin: Ez diçim pola heftan. Tu bi kurmancî dipeyivî.
5. Olumlu ve Olumsuz Cümleler Durum: Ez baş im. Kimlik: Ez xwendekar im. Eylem: Ez dersê dixwînim.
6. Soru Yapıları Temel Sorular: Kî, Çi, Çima, Kîjan, Çawa Kişisel ve Mekânsal Sorular: Navê te çi ye? Tu ji ku yî? Tu di pola çendan de yî?
7. “Olmak” Fiilinin Kullanımı: Ez xwendekar im. Ew mamoste ye. Em di polê de ne.
Sahiplik Yapıları
Sesletim
1. Temel Ünlü ve Ünsüz Sesler
Ünlüler: Sekiz temel ünlünün (a, e, ê, i, î, o, u, û) kısa ve uzun değerleri, sınıf seviyesinde kelime türetme süreçleriyle ilişkilendirilir. Özellikle e-ê ve i-î gibi birbirine yakın seslerin, sadece telaffuzu değil, kelimenin gramatik yapısını ve anlamını nasıl kökten değiştirdiği (Mînak: ser - baş / sêr - sihir / ber - ön / bêr - kürek) derinlemesine analiz edilir.
Ünsüzler: 31 harflik alfabedeki tüm ünsüzlerin, özellikle boğaz seslerinin (q, x, w) ve çift sesli yapıların (xw) doğru telaffuzu, cümle içindeki vurgu kurallarıyla pekiştirilir.
2. Farklı ve Kritik Seslerin Sesletimi
Odak Sesler: ê, q, w, x, xw.
Uygulama: Bu seslerin sadece tanınması değil, kelime içindeki konumuna göre (başta, ortada, sonda) doğru çıkarılması sağlanır. Örnek: Xwendekar (Öğrenci), Qehwe (Kahve), Welat (Vatan).
Ayırt Etme: Kurmanccaya özgü bu seslerin artikülasyon noktaları üzerinde durulur. Özellikle x ve xw arasındaki dudak pozisyonu farkı ile k ve q seslerinin gırtlak ayrımı, öğrencinin fonetik farkındalığını en üst seviyeye çıkarmak için ileri düzey alıştırmalarla pekiştirilir.
3. Vurgu, Tonlama ve Ezgi
Cümle Vurgusu: Kurmanccanın sentaks yapısı içinde vurgunun genellikle fiil üzerinde toplandığını fark etme ve bu vurguyu cümlenin ana iletisini güçlendirmek için kullanma.
Tonlama: Soru cümlelerindeki yükselen tonlama ile olumlu / olumsuz cümlelerdeki düşen tonlamayı ayırt edebilme ve doğru uygulama. Mînak: “Tu xwendekar î?” (Sen öğrenci misin? - Soru tonu) vs. “Tu xwendekar î.” (Sen öğrencisin. - Bilgi tonu).
4. Akıcılık ve Otomatikleştirme
Diyalog Tekrarı: Günlük yaşam senaryolarını içeren kısa diyalogların, doğal bir konuşma hızında ve doğru vurguyla tekrar edilmesi.
Bağlamsal Kullanım: Hedef kelimelerin farklı cümle yapıları içinde taklit yoluyla akıcılığının sağlanması.
5. Sesletim ve Yazım İlişkisi
Ses-Harf Eşleşmesi: Kurmanccanın “yazıldığı gibi okunan” yapısını kavrama.
Yazım Kuralları: Ses değişimlerinin yazıya nasıl yansıdığını fark etme.
Dikkat: Yazılışı aynı olup okunuşu farklılaşan temel yapıların telaffuzuna yönelik kulak dolgunluğu oluşturma.
Dilin ses, biçim ve yapı özelliklerine ilişkin kazanılan doğru farkındalık, dinleme, konuşma, okuma ve yazma becerilerinin bütüncül gelişimini sağlayan ve dili işlevsel kılan temel unsurdur. Kurmancînin ses ve harf sisteminin doğru kullanımı ile sayılar, zaman ve temel iletişim kalıplarının bağlama uygun işlenmesi; söz varlığını zenginleştirerek bireyin özgün kültürel kimliğiyle sürdürülebilir bağlar kurmasını ve iletişim yeterliğini güçlendirmesini sağlar. |
|---|
| Öğrenme Çıktıları | KUR.7.1.D. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri dinleyebilme / izleyebilme–anlamlandırabilme
KUR.7.1.O. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri okuyabilme-anlamlandırabilme
KUR.7.1.K. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle konuşabilme-anlatabilme
KUR.7.1.Y. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle yazabilme-anlatabilme
KUR.7.1.DBS. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun dil bilgisi seçebilme-kullanabilme
KUR.7.1.SÖS. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sözcük seçebilme-kullanabilme
KUR.7.1.SES. “Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sesletimi seçebilme-kullanabilme |
|---|
| Alan Becerileri | YDAB1. Dinleme / İzleme-Anlamlandırma
YDAB2. Okuma-Anlamlandırma
YDAB3. Konuşma-Anlatma
YDAB4. Yazma-Anlatma
YDDB1. Dil Bilgisi Seçme-Kullanma
YDDB2. Sözcük Seçme-Kullanma
YDDB3. Sesletim Seçme-Kullanma |
|---|
| Eğilimler | E1.1. Merak
E1.3. Azim ve Kararlılık
E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik)
E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven)
E2.2. Sorumluluk
E3.1. Muhakeme
E3.2. Odaklanma
E3.7. Sistematiklik
E3.8. Soru Sorma |
|---|
| Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri | SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık)
SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme)
SDB1.3. Kendine Uyarlama (Öz Yansıtma)
SDB2.1. İletişim
SDB2.2. İş Birliği
SDB2.3. Sosyal Farkındalık
SDB3.1. Uyum |
|---|
| Değerler | D3. Çalışkanlık
D5. Duyarlılık
D11. Özgürlük
D12. Sabır
D14. Saygı
D16. Sorumluluk |
|---|
| Okuryazarlık Becerileri | OB1. Bilgi Okuryazarlığı
OB2. Dijital Okuryazarlık
OB4. Görsel Okuryazarlık
OB5. Kültür Okuryazarlığı |
|---|
| Disiplinler Arası İlişkiler | Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri, Sosyal Bilgiler, İngilizce, Görsel Sanatlar, Müzik, Beden Eğitimi ve Spor, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım |
|---|
| Beceriler Arası İlişkiler | KB2.2. Gözlemleme
KB2.5. Sınıflandırma
KB2.7. Karşılaştırma
KB2.8. Sorgulama
KB2.10. Çıkarım Yapma
KB2.11. Gözleme Dayalı Tahmin Etme
KB2.12. Mevcut Bilgiye / Veriye Dayalı Tahmin Etme
KB2.13. Yapılandırma, KB2.14
KB2.15. Yansıtma
KB2.16. Muhakeme (Akıl Yürütme) |
|---|
| Anahtar Kavramlar | dil, Kurmancca, kültür, Kurmancca alfabesi, Kurmancca dersi, saygı, sayı, selamlaşma, ses, sıra sayıları, tanışma, tanıtma |
|---|
| Öğrenme Kanıtları | Dinleme / izleme-anlamlandırma ve okuma-anlamlandırma becerilerine ait öğrenme çıktılarına ulaşılıp ulaşılmadığını belirlemek amacıyla öz bildirim çalışmaları yaptırılabilir. Öğrencilerin akıcı ve doğru okuma becerilerindeki gelişimi; gözlem formları ile izlenebilir ve öğrencilere düzenli geri bildirim verilebilir. Öğrencilerin dinleyecekleri / izleyecekleri veya okuyacakları metnin içeriğine yönelik tahminde bulunabilmelerini desteklemek amacıyla sözcük ilişkilendirme ve kelime kümeleme etkinlikleri ile zihin haritaları kullanılabilir.
Konuşma-anlatma becerilerine ait öğrenme çıktıları kısa konuşma uygulamaları, diyalog çalışmaları, canlandırma etkinlikleri ve çeşitli performans görevleri ile değerlendirilebilir. Bu süreçte öğretmen, kontrol listeleri kullanarak öğrencinin gelişimini izleyebilir. Konuşma ve yazma becerilerine yönelik çalışmalar sırasında öğrencilerin düşüncelerini yapılandırmalarını desteklemek amacıyla kavram haritaları, zihin haritaları ve çalışma kâğıtları kullanılabilir. |
|---|
Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın) Teması İşleniş Süreci
7. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) dersinde eylül ayında başlanan “Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın)” teması üzerindeki çalışmalara ekim ayında devam edildi. Ay başında önceki ayın öğrenmeleri kısa tekrar etkinlikleriyle hatırlatılarak yeni öğrenme çıktılarına geçildi. Bu çalışmalarla KUR.7.1.D, KUR.7.1.O, KUR.7.1.K, KUR.7.1.Y, KUR.7.1.DBS, KUR.7.1.SÖS ve KUR.7.1.SES öğrenme çıktılarına yönelik süreç tamamlandı.
Araştırma Ödevleri ve Görevleri
Ayrıca verilen yazma görevinin ne olduğu, ne yazılacağı ve nasıl yazılacağının genel olarak anlaşılması desteklendi (E3.2). Sesler, sayı adları; selamlaşma, tanışma ve vedalaşma bildiren ifadeler içeren kısa yazılı model metinler sunuldu (E3.2, SDB2.1). Öğrencilere, bir kırtasiye veya market için 100 ile 1000 arasındaki sayıları içeren fiyat etiketli bir broşür hazırlayabilecekleri performans görevi verildi. Performans görevi; hedef sözcüklerin doğru ve bağlama uygun kullanımı, temel dil bilgisi yapılarını işlevsel biçimde kullanabilme, yazılı ve / veya sözlü anlatımın anlaşılırlığı, iletişim amacına uygun ifade kullanımı ile göreve katılım, çaba ve süreç içindeki ilerleme gibi ölçütleri içeren analitik / bütüncül dereceli puanlama anahtarı, kontrol listesi veya gözlem formu ile değerlendirildi. Performans görevi sürecinde öğrencilerin sürece daha aktif katılmalarını desteklemek amacıyla öz veya akran değerlendirme formlarına da yer verildi. “Navê min Azad e.”, “Ez sêzdeh salî me.”, “Ez di pola heftan de dixwînim.” gibi ifadelerin yanı sıra “beyanî baş mamoste”, “bi xatirê we” (”Benim adım Azad.”, “Ben on üç yaşındayım.”, “Ben yedinci sınıfta okuyorum.” gibi ifadelerin yanı sıra “Günaydın öğretmenim”, “Hoşça kalın.”) gibi ifadeler de kullanılarak cümleler yazıldı ve bu ifadeler uygun biçimde sunuldu (KB2.11).
Gözlem ve Ölçme Değerlendirme
Ürünlerin miktarını ve fiyatlarını belirterek sınıfta karşılıklı alışveriş diyalogları anlattılar. Öğrenciler sabah uyanıştan okul çıkışına kadar geçen süreci en az 6 kareden oluşan bir çizim serisiyle anlattılar. Her görselin altına saati ve yapılan işi belirten cümleler yazarak günlerini kronolojik olarak sıraladılar. Süreç boyunca öğrencilerin merak (E1.1), azim ve kararlılık (E1.3) ve kendine inanma (E1.4) eğilimleri ile kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2) ve kendine uyarlama (SDB1.3) becerileri gözlem formları ve kontrol listeleriyle izlendi. Elde edilen veriler doğrultusunda öğrenme eksikleri belirlenerek bireysel geri bildirimler verildi.
Zenginleştirme Çalışmaları
Konuyu hızlı kavrayan öğrencilere “Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın)” temasıyla ilgili ileri düzey araştırma ve üretim görevleri verildi. Bu öğrencilerden öğrendiklerini farklı bağlamlara aktaran özgün ürünler hazırlamaları ve sınıfla paylaşmaları istendi. Bu ay KUR.7.1.D ““Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri dinleyebilme /…” öğrenme çıktısında hedefe hızla ulaşan öğrencilere çıktıyı farklı bağlamlarda uygulayabilecekleri ileri düzey görevler verildi. KUR.7.1.O ““Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri…” öğrenme çıktısı kapsamında bu öğrencilerden özgün bir ürün hazırlayıp sınıfla paylaşmaları istendi.
Destekleme Çalışmaları
Öğrenme sürecinde desteğe ihtiyaç duyan öğrenciler için konular somut örnekler ve görsel materyallerle yeniden ele alındı. Akran desteği ve birebir rehberlikle bu öğrencilerin temel öğrenme çıktılarına ulaşmaları desteklendi. KUR.7.1.SES ““Merhaba, Başlıyoruz” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun…” öğrenme çıktısında zorlanan öğrenciler için çıktı küçük basamaklara ayrılarak somut örnekler ve akran desteğiyle yeniden çalışıldı.
Ekim Ayı Genel Değerlendirme
Ekim ayı boyunca 7. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) dersinde “Merhaba, Başlıyoruz (Sılav, Em Dest Pê Dıkın)” teması kapsamında 7 öğrenme çıktısı (KUR.7.1.D–KUR.7.1.SES) üzerinde çalışıldı. Öğrenme sürecinde dinleme / izleme-anlamlandırma (YDAB1), okuma-anlamlandırma (YDAB2), konuşma-anlatma (YDAB3) ve yazma-anlatma (YDAB4) alan becerileri ön plana çıkarıldı. Öğrencilerin merak (E1.1), azim ve kararlılık (E1.3), kendine inanma (E1.4) ve kendine güvenme (E1.5) eğilimlerini destekleyen öğrenme ortamları oluşturuldu.
Programlar arası bileşenler kapsamında kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2), kendine uyarlama (SDB1.3) ve iletişim (SDB2.1) becerileri geliştirildi. Etkinliklerde çalışkanlık (D3), duyarlılık (D5), özgürlük (D11), sabır (D12) ve saygı (D14) değerleri ön plana çıkarıldı. Bilgi okuryazarlığı (OB1), dijital okuryazarlık (OB2), görsel okuryazarlık (OB4) ve kültür okuryazarlığı (OB5) becerilerinin gelişimi desteklendi. Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri, Sosyal Bilgiler, İngilizce, Görsel Sanatlar, Müzik, Beden Eğitimi ve Spor, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım ile disiplinler arası ilişkiler kurularak konunun farklı boyutları ele alındı. Önceki ayın öğrenme çıktılarıyla bu ayın çıktıları arasında bağlantı kurularak öğrenmelerin kalıcılığı desteklendi. Gelecek ay KUR.7.2.D, KUR.7.2.O ve KUR.7.2.K öğrenme çıktılarıyla sürecin devam etmesi planlandı. Sonuç olarak ekim ayında planlanan öğrenme yaşantıları Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin ilke ve hedeflerine uygun şekilde gerçekleştirildi.
7. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Kurmancca) Maarif Aylık Raporu Ekim 2026 — belge sayfası
7. Sınıf diğer raporlar
Bütün Maarif aylık raporları · Yıllık planlar · Öğretmen Araçları
evrakburada