8. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Adigece) Maarif Aylık Raporu Ekim 2026
8. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Adigece) (seçmeli) ekim ayı Maarif Model ders raporu: Evim teması, 7 öğrenme çıktısı (ADG.8.1.D–ADG.8.1.Y). Word.
| Öğrenme Alanları ve Temalar | 1. Tema: Evim |
|---|
| İçerik Çerçeveleri | Tema: СИУНЭ Alt Temalar Симаф Гъэпсэфак|о ТэкIо İşlevsel Cümle Yapıları Сэ пчэдыжьым сыхьат блым сыкъэтэджы. Сянэ унэр зэIуехы, сэ сыпхъэнкIы. Тэ пчыхьэ къэс п|астэ тэшхы. Гъэмэфэ гъэпсэфыгъом тэ Хы ШIуцIэм тыкIощт. Сятэ ку ефы, тэ кук|э тыкIощт. Къушъхьэр чъыIэ, арышъ джанэ |ухъухэр зыщытлъэщт. Basit Soru Sorma ve Cevap Verme Аслъан: Селам, Дамир! Пчыхьэм сыд пшIэрэр? Дамир: Селам! Сэ еджапIэм сыкъэкIожьышъ, зысэгъэпсэфы. О сыд пшIэрэр? Аслъan: Сэ сянэ сыдэ|эпы|э, пхъэнкIыпIэмкIэ унэр сэпхъэнкIы. Дамир: Дэгъу, о ухъпхъэ! Ащ ыужым уеджэщта? Аслъan: Ары, сыхьат бгъум тхылъ седжэщт, сыхьат пшIым сычъыещт. Сэлим: Уимэфэ ш|у, Мэдинэ! Гъэмэфэм тыдэ укIощта? Мэдинэ: Уимэфэ ш|у Сэлим! Тэ Адыгеим тыкIощт, Мыекъуапэ тыщыIэщт. Сэлим: СыдкIэ укIощта? Къухьалъатэк|а? Мэдинэ: Хьау, тэ кукIэ тыкIощт. Мэзым тыблэк|ыщт, къушъхьэхэм тахэплъэщт. Сэлим: Гъогу маф! Сима: Лалэ, пчыхьэм сыд тшIэщтыр? Унэр зэIутхыщта? Лалэ: Ары, Сима. Сэ пхъэнкIыпIэр зысэштэшъ унэр сэпхъэнкIы. О сыд пшIэщтыр? Сима: Сэ сып|э зэIэсхыщт, ыужым пщэрыхьапIэм сыкIощт. Лалэ: Дэгъу. ПщэрыхьапIэм хьалыжъо щыпшIэщта? Сима: Ары, хьалыжъо сшIэщт, тышхыщт. Лалэ: Хъун ащыгъум, сыкъыбдэIэпыIэщт! Дамир: Анзор, гъэмэфе гъэпсэфыгъор къэсыгъ. Тыдэ укIощта? Анзор: Сэ мэзым сыкIощт, чъыгыхэм тахэплъэщт. О хым укIощта? Дамир: Хьау, сэ мы гъэм къушъхьэм сыкIощт. Анзор: СыдкIэ укIощта? Кук|э е автобускIэ? Дамир: Тэ автобускIэ тыкIощт. Гъогур кIыхьэ ау дахэ. Анзор: Тэрэз, гъогу маф! Бурса селам ехы! Hedef Dil Bilgisi Yapıları 1. Mы Уахът (Şimdiki Zaman): Сэ сeджэ, Ар чъые. 2. Къэк|ощт Уахът (Gelecek Zaman): Тэ тыкIощт, Тэ тышхэщт. 3 . Лэжь Падеж - кIэ (Vasıta Hâli –le, -la): ку-кIэ, къухьалъатэ-кIэ Sesletim 1. Hedeflenen Sesler: кı-пı-гъ-хъ-ıу 2. Farklı Seslerin Sesletimi ve Telaffuzu: кı-пı-гъ-хъ-ıу 3. Vurgu ve Tonlama: Cümlelerde gelecek zaman ve vasıta hâli ekleri kullanılan ifadelerde vurgu ve tonlamayı ayırt edebilme: тышхэ-щт, ку-кIэ. 4. Tekrar ve Taklit Yoluyla Otomatikleştirme: Kısa diyalog, ek alan ve ek almayan sözcük örneklerinin doğru sesletimle tekrarı. Zaman ifadelerinde kullanılan, zaman ifade eden eklerin ve vasıta hâlinde kullanılan eklerin sesletiminin doğru şekilde yapılması. Telaffuzu zor olan 5 sesin karşılığı olan harflerin tekrarı. Basit cümle ve kelimelerin farklı bağlamlarda doğal telaffuzla kullanımı. 5. Sesletim ve Yazım İlişkisi: Sözcükleri doğru okuyup yazarken, ses–harf eşleşmesini fark etme. Kelimeler Пчэдыжь, пчыхьэ, чъыен, пщэрыхьэн, пхъэнкıын, унэр зэıухын, тхылъ еджэн, гъэмэфе, хы, къушъхьэ, мэз, къухьэлъатэ, ку |
|---|
| Öğrenme Çıktıları | ADG.8.1.D. “Evim” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri dinleyebilme / izleyebilme – anlamlandırabilme ADG.8.1.SES. “Evim” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sesletimi seçebilme ve kullanabilme ADG.8.1.SÖS. “Evim” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun sözcük seçebilme ve kullanabilme ADG.8.1.DBS. “Evim” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun dil bilgisi seçebilme ve kullanabilme ADG.8.1.O. “Evim” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri okuyabilme- anlamlandırabilme ADG.8.1.K. “Evim” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle konuşabilme- anlatabilme ADG.8.1.Y. “Evim” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle yazabilme- anlatabilme |
|---|
| Alan Becerileri | YDAB1. Dinleme / İzleme-Anlamlandırma YDDB3. Sesletim Seçme-Kullanma YDDB2. Sözcük Seçme-Kullanma YDDB1. Dil Bilgisi Seçme-Kullanma YDAB2. Okuma-Anlamlandırma YDAB3. Konuşma-Anlatma YDAB4. Yazma-Anlatma |
|---|
| Eğilimler | E1.1. Merak E1.2. Bağımsızlık E1.3. Azim ve Kararlılık E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik) E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven) E1.6. Seçicilik E2.1. Empati E2.2. Sorumluluk E2.3. Girişkenlik E2.4. Güven E2.5. Oyunseverlik E3.1. Muhakeme E3.2. Odaklanma E3.3. Yaratıcılık |
|---|
| Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri | SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık) SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme) SDB1.3. Kendine Uyarlama (Öz Yansıtma) SDB2.1. İletişim SDB2.2. İş Birliği SDB2.3. Sosyal Farkındalık SDB3.1. Uyum SDB3.2. Esneklik SDB3.3. Sorumlu Karar Verme |
|---|
| Değerler | D1. Adalet D2. Aile Bütünlüğü D4. Dostluk D6. Dürüstlük D7. Estetik D8. Mahremiyet D10. Mütevazılık D12. Sabır |
|---|
| Okuryazarlık Becerileri | OB1. Bilgi Okuryazarlığı OB2. Dijital Okuryazarlık OB4. Görsel Okuryazarlık |
|---|
| Disiplinler Arası İlişkiler | Beden Eğitimi ve Spor, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım, Fen Bilimleri, Görsel Sanatlar, İngilizce, Müzik, Sosyal Bilgiler, Türkçe |
|---|
| Beceriler Arası İlişkiler | KB1. Temel Beceriler KB2.1. Çelişki Giderme KB2.2. Gözlemleme KB2.3. Özetleme KB2.4. Çözümleme KB2.5. Sınıflandırma KB2.6. Bilgi Toplama KB2.7. Karşılaştırma KB2.8. Sorgulama KB2.9. Genelleme KB2.10. Çıkarım Yapma KB2.11. Gözleme Dayalı Tahmin Etme KB2.12. Mevcut Bilgiye / Veriye Dayalı Tahmin Etme KB2.13. Yapılandırma KB2.14. Yorumlama KB2.15. Yansıtma KB2.16. Muhakeme (Akıl Yürütme) |
|---|
| Anahtar Kavramlar | evim, gün, rutin, tatil, iletişim |
|---|
| Öğrenme Kanıtları | Bu temada öğrenme çıktıları; çalışma kâğıtları, kısa yazma ve konuşma uygulamaları, kontrol listeleri, gözlem formları, kelime ilişkilendirme ve kümeleme etkinlikleri, performans görevleri, öğrenme duvarı veya bülten panosu, ses kaydı çalışmaları, öz / akran / grup değerlendirme formları ile değerlendirilebilir. 1. Performans Görevi: Günüme ve Planlarıma Dair Sesletim Odaklı Metin Yazma Öğrencilerden "Günüm" ve "Tatile Gidiyoruz" alt temaları kapsamında, öğrendikleri kelime ve dil yapılarını kullanarak kapsamlı bir yazılı üretim gerçekleştirmeleri istenebilir. Bu görevde öğrencilerden günlük rutinlerini, arkadaşlarıyla olan diyaloglarını veya bir gezi planını içeren en az bir sayfalık metin hazırlamaları beklenmektedir. Metinlerini yazmadan önce öğrencilerin belirlenen 5 hedef sesi içeren kelimelerden bir kelime havuzu oluşturmaları ve bu kelimeleri metin içinde anlamlı ve doğru şekilde kullanmaları istenebilir. Yazma sürecinde öğrencilerin cümleler arasında anlam bütünlüğü kurmaları, uygun dil bilgisi yapılarını (geniş zaman, gelecek zaman ve vasıta hâli) kullanmaları ve hedef seslerin yazımına dikkat etmeleri beklenmektedir. Yazılı çalışma tamamlandıktan sonra öğrencilerden metinlerinde geçen hedef sesleri işaretlemeleri ve metni iki aşamalı olarak seslendirmeleri istenebilir. İlkinde doğal akışla, ikincisinde ise hedef seslerin geçtiği kelimelere vurgu yapılarak bir kayıt oluşturulabilir. Bu süreçte öğrencilerin hem yazılı hem de sözlü anlatım becerilerini bütünleşik bir şekilde geliştirmeleri hedeflenmektedir. Performans görevi; içerik, metin bütünlüğü, hedef seslerin doğru yazımı ve kullanımı, sesletim doğruluğu, çaba ve düzen ölçütlerine göre değerlendirilebilir. Öğrencilere performans görevi incelendikten sonra geri bildirim verilir ve öğrencilerin duygu ve düşüncelerini paylaşmaları istenebilir. 2. Performans Görevi: Zaman Tablosu ve Sunumu Öğrencilerden temada öğrendikleri geniş zaman, gelecek zaman ve vasıta hâli (-кIэ) yapıları ile hedeflenen kelimeleri kullanarak bir zaman tablosu hazırlamaları istenebilir. Öğrencilerin kâğıdı yatay kullanmaları ve görsel olarak iki ana bölüme ayırmaları beklenmektedir. Zaman tablosunun sol tarafına “Günlük Rutinim”, sağ tarafına ise “Gelecekteki Hayallerim” başlıklarının yazılması istenebilir. Sol bölümde öğrencilerden günlük rutinlerini ifade eden, temada öğrenilen vasıta hâli ile hedef kelimeleri içeren cümleler yazmaları beklenmektedir. Sağ bölümde ise gelecekte gerçekleştirmeyi istedikleri şeyleri, yine hedef kelimeler ve vasıta hâli yapısını kullanarak ifade etmeleri istenebilir. Öğrencilerden zaman tablosunda kullandıkları zaman zarflarını renklendirerek vurgulamaları beklenmektedir. Yazılı çalışma tamamlandıktan sonra öğrencilerin hazırladıkları zaman tablosu ile ilgili kısa bir sunum yapmaları istenebilir. Bu performans görevi; hedef sözcüklerin doğru ve bağlama uygun kullanımı, temel dil bilgisi yapılarının işlevsel biçimde kullanımı, yazılı ve sözlü anlatımın anlaşılırlığı, iletişim amacına uygun ifade kullanımı ile göreve katılım, çaba, süreç içindeki ilerleme gibi ölçütlere göre değerlendirilebilir. Değerlendirme sürecinde analitik veya bütüncül dereceli puanlama anahtarı ya da gözlem formu kullanılabilir. Ayrıca süreçte öğrencilerin aktif katılımını desteklemek amacıyla öz değerlendirme ve akran değerlendirme formlarına da yer verilebilir. |
|---|
Evim Teması İşleniş Süreci
Eylül ayında başlanan “Evim” teması ekim ayında da sürdürüldü. Ay başında önceki ayın öğrenmeleri kısa tekrar etkinlikleriyle hatırlatılarak yeni öğrenme çıktılarına geçildi. Ay boyunca yürütülen etkinliklerle ADG.8.1.D, ADG.8.1.SES, ADG.8.1.SÖS, ADG.8.1.DBS, ADG.8.1.O, ADG.8.1.K ve ADG.8.1.Y öğrenme çıktıları hedeflendi ve süreç planlandığı şekilde işletildi.
Araştırma Ödevleri ve Görevleri
Öğretmen tahtada iki liste hazırlar; listelerden bir tanesi temada hedeflenen kelimelerden, diğeri ise ikincil kelimelerden oluştu. Ardından temalar ve hedef kelimeleri içeren kısa konuşma modelleri sunuldu. Öğrenciler önceden verilen modeli taklit ederek yeni bir içerik tasarlar, öğretmenin verdiği geri bildirimler ve destekleyici ögeler yardımıyla hazırladıkları bu yeni içeriği düzenledi (SDB1.2, SDB1.3). Öğrenciler temaya ilişkin hedeflenen ögeleri belirler, bu ögeleri sınıflandırır ve ortak bir sunum hazıdılar (D10.2, KB2.5). Yazma görevinin sonunda öğrenciler, temaya uygun basit mesajları iletmiş olur (SDB1.3). Yazma sürecinin bu aşamasında öğrenciler bilgi, deneyim, duygu ve düşüncelerini bireysel olarak aktararak poster, mesaj, şarkı gibi pratik, otantik ve yaş seviyelerine uygun çeşitli özgün ürünler ortaya koydu (E2.5, D7.1).
Gözlem ve Ölçme Değerlendirme
Süreç boyunca öğrencilerin merak (E1.1), bağımsızlık (E1.2) ve azim ve kararlılık (E1.3) eğilimleri ile kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2) ve kendine uyarlama (SDB1.3) becerileri gözlem formları ve kontrol listeleriyle izlendi. Ölçme sonuçları öğrencilerle paylaşılarak öz düzenleme becerilerinin gelişimi desteklendi.
Zenginleştirme Çalışmaları
СЫУНЭУ СЫГУ ИЛЪЫР "Сэ сятэжъ пIалъэ къысфишIыгъагъ: 'Унэ зыщыпIэрэр псэм ипсыхъу'. Ащ пае сиун сэрыкIэ дунаим тет анахь лъапIэ чIыпIэ. Мафэ къэс тыгъэ нэбзыйхэр сишъхьэнтэ къытефэхэзэ сыкъэтэджы. Сянэжъ ипщэрыхьапIэ машIор щыблэу, хьалыжъо мэ дахэр унэм иушхогъэу къыспэгъокIы. Тэ тыадыгэшъ, унэр зэIухыгъэу, хьакIэм пае гъэхьазырыгъэу щытын фае. Арышъ, пчэдыжь къэс сянэ седэIu, унэр зэIусэхы, пхъэнкIыпхъэр зысэштэшъ унэр псэ зыхэт фэдэу сэгъэдахэ. Гъэмэфе гъэпсэфыгъор къэсымэ, тыдэ тыкIощтми тыгупсэф. Сятэжъ икъуаджэ тыкIощта е Хы ШIuцIэм иIuшъо тыщыIэщта? Тэ тикукIэ гъогу тытехьащт, адыгэ орэдхэр зэхэтхэзэ къuшъхьэ лъапэхэм тыщыкIощт. Гъэпсэфыгъом мафэ къэс нахь дэгъu хъuщт ау тыдэ тыщыIэmi тиун ифабэныгъэ тыгу илъыщт." 2. Etkinlik: Metin Hazırlama Öğrencilerden alt temalar hakkında bir metin hazırlamaları istendi. Bu metin sayesinde öğrenciler hem hedeflenen kelime ve dil bilgisi yapılarını pekiştirecek hem de dil becerilerini geliştirecek daha ileri düzey yapıları (edebî tasvirler, kültürel deyimler vb.) görme fırsatı bulabilecektir.
Destekleme Çalışmaları
Öğrenme sürecinde desteğe ihtiyaç duyan öğrenciler için konular somut örnekler ve görsel materyallerle yeniden ele alındı. Akran desteği ve birebir rehberlikle bu öğrencilerin temel öğrenme çıktılarına ulaşmaları desteklendi. ADG.8.1.Y ““Evim” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle yazabilme- anlatabilme” öğrenme çıktısında zorlanan öğrenciler için çıktı küçük basamaklara ayrılarak somut örnekler ve akran desteğiyle yeniden çalışıldı.
Ekim Ayı Genel Değerlendirme
Ekim ayı boyunca 8. sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Adigece) dersinde “Evim” teması kapsamında 7 öğrenme çıktısı (ADG.8.1.D–ADG.8.1.Y) üzerinde çalışıldı. Öğrenme sürecinde dinleme / izleme-anlamlandırma (YDAB1), sesletim seçme-kullanma (YDDB3), sözcük seçme-kullanma (YDDB2) ve dil bilgisi seçme-kullanma (YDDB1) alan becerileri ön plana çıkarıldı. Öğrencilerin merak (E1.1), bağımsızlık (E1.2), azim ve kararlılık (E1.3) ve kendine inanma (E1.4) eğilimlerini destekleyen öğrenme ortamları oluşturuldu.
Programlar arası bileşenler kapsamında kendini tanıma (SDB1.1), kendini düzenleme (SDB1.2), kendine uyarlama (SDB1.3) ve iletişim (SDB2.1) becerileri geliştirildi. Etkinliklerde adalet (D1), aile bütünlüğü (D2), dostluk (D4), dürüstlük (D6) ve estetik (D7) değerleri ön plana çıkarıldı. Bilgi okuryazarlığı (OB1), dijital okuryazarlık (OB2) ve görsel okuryazarlık (OB4) becerilerinin gelişimi desteklendi. Beden Eğitimi ve Spor, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım, Fen Bilimleri, Görsel Sanatlar, İngilizce, Müzik, Sosyal Bilgiler, Türkçe ile disiplinler arası ilişkiler kurularak konunun farklı boyutları ele alındı. Önceki ayın öğrenme çıktılarıyla bu ayın çıktıları arasında bağlantı kurularak öğrenmelerin kalıcılığı desteklendi. Bu ay yürütülen çalışmalar, öğrencilerin bütüncül gelişimini destekleyen nitelikte tamamlandı.
8. Sınıf Yaşayan Dil ve Lehçeler (Adigece) Maarif Aylık Raporu Ekim 2026 — belge sayfası
8. Sınıf diğer raporlar
Bütün Maarif aylık raporları · Yıllık planlar · Öğretmen Araçları