1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (MEB Teşkilatı) Konu Anlatımı
1 sayılı CBK — Millî Eğitim Bakanlığı: görevler, 22 hizmet birimi ve görevleri, Talim ve Terbiye ile Teftiş Kurulu, taşra teşkilatı; 2024-2025 değişiklikleriyle güncel.
Konu anlatımı: bütün konular tek dosyada. Hap bilgiler: her konunun yalnız ezber kutuları ve özet tabloları — sınav öncesi kısa tekrar — sayfanın en altında da var.
1 Millî Eğitim Bakanlığının Görevleri ve Teşkilatı
| Madde | Konu |
|---|---|
| 301 | Bakanlığın görev ve yetkileri |
| 302 | Teşkilat: merkez, taşra ve yurtdışı |
| 303 | Hizmet birimleri |
| 304-325 | Hizmet birimlerinin görevleri |
| 326 | Ortak görevler |
| 327-328 | Taşra ve yurtdışı teşkilatı |
| 329-335 | Çalışma grupları, kadrolar, emeklilik, uzman, telif, aylık karşılığı dersler, geçici görevlendirme |
Okul öncesi, ilk ve orta öğretim programlarını tasarlamak, uygulamak, güncellemek; her kademe için ulusal politika ve stratejileri belirlemek; eğitime erişimi ve fırsat eşitliğini teminat altına almak; kız öğrenciler, engelliler ve özel ilgi bekleyen kesimlerin eğitime katılımını yaygınlaştırmak; özel yetenekliler için program tasarlamak.
Yükseköğretim kurumları dışındaki eğitim kurumlarını açmak, açılmasına izin vermek ve denetlemek; yükseköğretim dışındaki örgün ve yaygın kurumların denklik derecelerini belirlemek.
Yurt dışındaki Türk vatandaşlarının eğitim ihtiyaçlarına yönelik çalışmalar; 2547 sayılı Kanunla Bakanlığa verilen görevleri yerine getirmek.
2 Bakanlığın Hizmet Birimleri (md. 303)
| Eğitim hizmeti veren genel müdürlükler | Diğer genel müdürlükler |
|---|---|
| Temel Eğitim · Ortaöğretim · Meslekî ve Teknik Eğitim · Din Öğretimi · Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri · Hayat Boyu Öğrenme · Özel Öğretim Kurumları | Yenilik ve Eğitim Teknolojileri · Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri · Yükseköğretim ve Yurt Dışı Eğitim · Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler · Personel · Hukuk Hizmetleri · Destek Hizmetleri · Bilgi İşlem · İnşaat ve Emlak |
| Değişiklik | Ne oldu? |
|---|---|
| Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü | Kaldırıldı (RG 28/12/2024, CK-176); genel müdür ve yardımcılarının görevleri sona erdi (geçici md. 2). Aynı düzenlemeyle Personel GM’ye, Millî Eğitim Akademisinde hazırlık eğitimine alınacak öğretmen adaylarının 7528 sayılı Kanun kapsamında belirlenmesi görevi verildi (md. 316/c). |
| Bilgi İşlem ve İnşaat ve Emlak Genel Müdürlükleri | 2021’de eklendi (CK-70). Eski Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı (md. 322) kaldırıldı. |
| Acil Durumlar ve Savunma Planlaması Dairesi Başkanlığı | 2021’de kaldırılmıştı; 16/10/2025’te (CK-189) yeniden düzenlendi. |
| Teftiş Kurulu kadro unvanları | Bakanlık Maarif Müfettişi → Müfettiş; taşrada Maarif Müfettişi → Eğitim Müfettişi (2021, CK-87). |
3 Eğitim Genel Müdürlüklerinin Görevleri (md. 304-315)
| Birim | Ayırt edici görevi |
|---|---|
| Temel Eğitim GM (304) | Okul öncesi ve ilköğretim kurumları; ilköğretim öğrencilerinin barınma ve maddî desteği |
| Ortaöğretim GM (305) | Ortaöğretim kurumları; ortaöğrenim öğrencilerinin barınma ve maddî desteği |
| Meslekî ve Teknik Eğitim GM (306) | Eğitim-istihdam ilişkisi; 3308 sayılı Meslekî Eğitim Kanununa göre aday çırak, çırak, kalfa ve ustaların eğitimi |
| Din Öğretimi GM (307) | Din kültürü ve ahlak bilgisi ile seçmeli derslerin programları; imam hatip ortaokul ve liseleri; hafızlık eğitimi |
| Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri GM (308) | Özel eğitim sınıf ve okulları, rehberlik ve araştırma merkezleri, iş okulları ve iş eğitim merkezleri |
| Hayat Boyu Öğrenme GM (309) | Zorunlu eğitim dışında hayat boyu öğrenme; yaygın eğitim ve açık öğretim |
| Özel Öğretim Kurumları GM (310) | 5580 sayılı Kanunla verilen görevler; dernek-vakıf ve kişilerce açılan yurt, pansiyon esasları ve denetimi |
| Yenilik ve Eğitim Teknolojileri GM (311) | Eğitimin teknolojiyle desteklenmesi; yapay zekâ projeleri; veriye dayalı analiz ve raporlama; eğitim teknolojileri sektörü; siber güvenlik ve güvenli kullanım bilinci |
| Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri GM (313) | Merkezî sınavlar; kurumların talep ettiği mesleğe giriş, yeterlik, görevde yükselme sınavları; soruların güvenliği; sınav bedellerini döner sermaye hesabında tutmak |
| Yükseköğretim ve Yurt Dışı Eğitim GM (314) | Yükseköğretime giriş sistemi iş birliği; 1416 sayılı Kanunla yurt dışına öğrenci gönderme; yurt dışındaki vatandaşların eğitimi; 168 sayılı Kanun görevleri |
| Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler GM (315) | AB ve uluslararası iş birliği; Bakanlık düzeyinde proje ve projelerin koordinasyonu; protokollerin koordinasyonu; yabancı uyruklu öğrenciler ve burslar |
4 Personel, Hukuk, Destek ve Diğer Birimler (md. 316-325)
| Birim | Görev |
|---|---|
| Personel GM (316) | Personel politikası ve planlaması; atama, nakil, terfi, emeklilik; Millî Eğitim Akademisinde hazırlık eğitimine alınacak öğretmen adaylarının 7528 sayılı Kanun kapsamında belirlenmesi |
| Hukuk Hizmetleri GM (317) | 659 sayılı KHKya göre hukuk birimlerinin görevleri |
| Destek Hizmetleri GM (318) | 5018’e göre kiralama ve satın alma; taşınır-taşınmaz işlemleri; genel evrak ve arşiv; ders kitabı ve donatım temini; döner sermaye işletmeleri; öğretmenevi, akşam sanat okulu ve sosyal tesisler |
| Bilgi İşlem GM (318/A) | Bilişim altyapısı ve bilgi güvenliği; internet sayfaları, e-imza, MEBBİS, e-Okul; yapay zekâ, büyük veri ve makine öğrenmesi çalışmaları |
| İnşaat ve Emlak GM (318/B) | Okul ve kurum binalarının yapım, bakım, onarımı; kamulaştırma; eğitim tesislerinin kiralanması |
| Strateji Geliştirme Başkanlığı (321) | 5018 ve 5436 sayılı Kanunlarla strateji geliştirme ve mali hizmetler birimlerine verilen görevler |
| Acil Durumlar ve Savunma Planlaması Dairesi Başkanlığı (323) | Afet ve acil durum, sivil savunma, seferberlik ve savaş hâli işleri; Bakanlığı AFAD Afet ve Acil Durum Yönetim Merkezinde temsil |
| Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği (324) | Basın ve halkla ilişkiler; 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu başvuruları |
| Özel Kalem Müdürlüğü (325) | Bakanın çalışma programı, resmî ve özel yazışmaları, protokol ve tören işleri |
5 Talim ve Terbiye Kurulu ve Teftiş Kurulu (md. 319-320)
Bakanlığın bilimsel danışma ve inceleme organıdır. Oluşumu ve çalışma esasları Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikle düzenlenir. Kalite, eşitlik ve etkililik ilkeleriyle; eğitim sistemini, plan ve programları, ders kitaplarını hazırlatır, inceler, görüşünü Bakana sunar; yurtdışı diploma ve belgelerin denkliğine ilişkin ilke kararlarını Bakanın onayına sunar.
Görevlerini Bakanın emri veya onayı üzerine yapar: rehberlik, denetim, inceleme, soruşturma; okullar ile il-ilçe millî eğitim müdürlüklerinin rehberlik ve denetim hizmetleri; eğitim müfettişlerinin koordinasyonu. Görev merkezi Ankara; gerekli illerde Bakan onayıyla çalışma merkezleri kurulabilir.
Başkanlıkta 375 sayılı KHK ek 24 uyarınca müfettiş ve müfettiş yardımcısı; il millî eğitim müdürlüklerinde eğitim müfettişi ve eğitim müfettiş yardımcısı istihdam edilebilir (md. 327/3). Kurul: Başkan + başmüfettiş, müfettiş ve müfettiş yardımcıları.
6 Ortak Görevler, Taşra Teşkilatı, Kadro ve Diğer Hükümler (md. 326-335)
| Madde | Hüküm |
|---|---|
| 326 Ortak görevler | Bütün birimler: hedef-politika-standart çalışmaları, Ar-Ge, rehberlik, program ve kitap araştırmaları, özel eğitim-rehberlik, ölçme sonuçlarını değerlendirme, paydaş katılımı, bina-donatım planlamasında iş birliği, kurumların açılıp kapatılmasına ilişkin usul ve esaslar |
| 327 Taşra | Bakanlık taşra teşkilatı kurmaya yetkilidir. Her ilde ve ilçede bir millî eğitim müdürlüğü kurulur. İlçe MEM, il MEM’e karşı da sorumludur. Nüfus, öğrenci sayısı, sosyo-ekonomik durum göz önüne alınarak farklı tip ve statülerde kurulabilir. |
| 328 Yurtdışı | Bakanlık yurtdışı teşkilatı kurmaya yetkilidir (2. fıkra AYM kararıyla iptal). |
| 329 Çalışma grupları | Bakanlıklar, kamu kurumları, STK, özel sektör ve uzmanlarla geçici çalışma grupları |
| 330 Kadrolar | Genel Kadro ve Usulü Hakkında CBK’ya göre. Öğretmen kadroları branşlar esas alınarak okul ve kurumlara, Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelikteki norm kadroya uygun dağıtılır. Kapatılan ya da norm kadrosu azalan okulların ihtiyaç fazlası boş öğretmen kadroları il MEM’e aktarılır. |
| 331 Emeklilik | Öğretmenlerin emeklilik işlemleri Haziran ve Temmuz aylarında yapılır. Başka aylarda: il içinde o branşta öğretmen fazlası bulunması ve Bakanlığın uygun görmesi gerekir. |
| 332 Uzman | Merkezde 657 sayılı Kanun ek 41’e göre Millî Eğitim Uzmanı ve Uzman Yardımcısı |
| 333 Telif ve sınav ücretleri | Program, kitap, sınav sorusu hazırlatma ve inceleme bedelleri döner sermaye hesabından; usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığının görüşüyle Bakanlıkça. Yurtdışı okul giderleri Bakanlık bütçesinden. |
| 334 Aylık karşılığı dersler | Bakanlıkça yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir |
| 335 Geçici görevlendirme | 375 sayılı KHK ek 25 uyarınca geçici personel |
★ 1 Sayılı CBK (MEB Bölümü) — Sınavda En Vurucu Noktalar
- MEB merkez, taşra ve yurtdışı teşkilatından oluşur (md. 302); yurtdışı teşkilat kurma yetkisi md. 328.
- Güncel 22 hizmet birimi: 16 genel müdürlük, 3 başkanlık, 1 daire başkanlığı, müşavirlik ve özel kalem.
- Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme GM 28.12.2024 CK-176 ile kaldırıldı (görevlileri işlem gerekmeksizin görevden ayrıldı); Acil Durumlar ve Savunma Planlaması DB 2021 CK-70 ile kaldırıldı, 16.10.2025 CK-189 ile yeniden düzenlendi.
- Başkanlıklar: Talim ve Terbiye Kurulu, Teftiş Kurulu, Strateji Geliştirme (Hukuk Hizmetleri bir genel müdürlük).
- TTK: Bakanlığın bilimsel danışma ve inceleme organı; esasları Cumhurbaşkanının çıkardığı yönetmelik; ilkeleri kalite, eşitlik, etkililik; denklik ilke kararları ve kılavuz kitap incelemeleri Bakana sunulur.
- Teftiş Kurulu: Bakanın emri veya onayı üzerine çalışır; merkezi Ankara; çalışma merkezleri Bakan onayıyla; müfettiş istihdamı 375 KHK ek 24; eğitim kurumları ve il/ilçe MEM rehberlik-denetimi.
- İl MEM'de eğitim müfettişi ve eğitim müfettiş yardımcısı; eski “Bakanlık Maarif Müfettişi” → Müfettiş, taşra maarif müfettişi → Eğitim Müfettişi.
- SGB: 5018 ve 5436'daki strateji ve mali hizmet görevleri · Acil Durumlar DB: AFAD merkezinde temsil · Basın ve Halkla İlişkiler: 4982 bilgi edinme · Özel Kalem: Bakanın programı ve protokolü.
- Temel Eğitim GM okul öncesi ve ilköğretim ders kitaplarını hazırlar; Din Öğretimi GM DKAB programını; YEĞİTEK eğitimde teknolojiyi yaygınlaştırır; Bilgi İşlem GM yapay zekâ, büyük veri (md. 318/A).
- Personel GM görevi 7528 sayılı Kanuna atıfla (md. 316/c); atama-nakil Personel GM'nin işidir, ortak görev değildir.
- Md. 326 ortak görevler: özel eğitim ve rehberlik, eğitimi etkileyen faktörlerin tespiti, katılımın sağlanması, okul açma-kapatma esasları.
- Her il ve ilçede bir MEM; ilçe MEM il MEM'e karşı da sorumlu; farklı tip-statü ölçütü: sosyoekonomik gelişme, nüfus, öğrenci sayısı.
- Öğretmen kadroları branş ve norm kadroya göre dağıtılır; norm yönetmeliği Cumhurbaşkanınca; ihtiyaç fazlası kadrolar il MEM'e aktarılır.
- Öğretmen emekliliği Haziran-Temmuzda; il içinde branş fazlası varsa ve Bakanlık uygun görürse başka aylarda.
- Millî Eğitim Uzmanı 657 ek 41; geçici personel 375 KHK ek 25; ders kitabı inceleme ücretleri döner sermayeden; yurtdışı okul giderleri Bakanlık bütçesinden; aylık karşılığı ders saatleri Bakanlık yönetmeliğiyle.
| Kısa ezber | Değer |
|---|---|
| Hizmet birimi | 22 (16 GM) |
| Başkanlıklar | TTK · Teftiş · SGB |
| Mülga (2024) | Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme GM |
| Müfettiş istihdamı | 375 KHK ek 24 |
| Emeklilik ayları | Haziran-Temmuz |
- Hukuk Hizmetleri genel müdürlüktür, başkanlık değil.
- Norm kadro yönetmeliğini Bakan değil Cumhurbaşkanı çıkarır.
- Ek 24 müfettiş, ek 25 geçici personel, ek 41 (657) MEB uzmanı.
Konu anlatımı: bütün konular tek dosyada. Hap bilgiler: her konunun yalnız ezber kutuları ve özet tabloları — sınav öncesi kısa tekrar.
👑 EB Akademi Pro
- İlk 2 test ücretsiz; 3. testten itibaren bütün testler Akademi Pro ile açılır.
- 1 Aralık’a kadar bütün konu anlatımı PDF’leri eklenecek ve 5.000 soruluk havuz oluşacaktır.
- Eğitim bilimleri, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, mevzuat (222, 657, 1739 sayılı kanunlar…) ve T.C. İnkılap Tarihi ayrı ayrı anlatım, PDF ve testlerle.
- Akademi Pro, sitenin Öğretmen/İdareci Pro üyeliğinden ayrı bir üründür.
1 Aralık’tan sonra fiyat artacaktır.
Bu anlatım 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin mevzuat.gov.tr’deki güncel metni (On Birinci Bölüm, md. 301-335; 2024 CK-176 ve 2025 CK-189 değişiklikleri dâhil) esas alınarak EB Akademi ekibince hazırlanmıştır.